inspirowanie i promowanie nowych rozwiązań w zakresie przeciwdziałania prze- prze-mocy w rodzinie,

W dokumencie Dzieci ofiary przemocy w rodzinie : raport Rzecznika Praw Dziecka : funkcjonowanie znowelizowanej ustawy o przeciwdziałaniu przemocy w rodzinie (Stron 116-127)

przeciwdziałania przemocy w rodzinie wprowadzonych przez Ustawę z perspektywy dziecka–o iary przemocy

Artykuł 12 ust. 1 ustawy o zmianie ustawy o przeciwdziałaniu przemocy w rodzinie nakłada na osoby, które w związku z wykonywaniem swoich obowiązków służbowych lub zawodowych

2) inspirowanie i promowanie nowych rozwiązań w zakresie przeciwdziałania prze- prze-mocy w rodzinie,

3) opracowywanie ramowych programów ochrony o iar przemocy w rodzinie oraz ramo-wych programów oddziaływań korekcyjno–edukacyjnych dla osób stosujących przemoc w rodzinie,

4) organizowanie szkoleń dla osób realizujących zadania związane z przeciwdziałaniem przemocy w rodzinie.

Zadania te ze względu na swój charakter wpisują się w rolę samorządu województwa, pole-gającą na tworzeniu i prowadzeniu polityki rozwoju województwa. Realizacja zadań wska-zanych w art. 6 ust. 6 powinna stanowić integralny element polityki rozwoju województwa i być uwzględniona w określanej przez samorząd województwa w strategii rozwoju woje-wództwa. Podkreślono kreatywną rolę samorządu województwa, nakładając na niego obo-wiązki polegające na inspirowaniu i promowaniu nowych dróg i sposobów rozwiązywania problemu przemocy w rodzinie. Rozwiązania te powinny być dostosowane do specy iki re-gionu, co rodzi konieczność dokładnej analizy problemu w danym regionie.

Ad. 1. Opracowanie i realizacja wojewódzkich programów przeciwdziałania przemo-cy w rodzinie znajduje się na różnych etapach.

W 7 województwach przyjęto wojewódzkie programy przeciwdziałania przemocy w rodzinie:

Małopolski Program Przeciwdziałania Przemocy w Rodzinie na lata 2007–2013.

Ramowy program ochrony o iar przemocy oraz oddziaływań korekcyjno–eduka-cyjnych wobec osób stosujących przemoc w rodzinie, funkcjonuje od 2007 r.83;

Wojewódzki Program Przeciwdziałania Przemocy w Rodzinie przyjęty został uchwa-łą nr XXXIII/315/2009 przez Sejmik Województwa Lubelskiego w dniu 23 marca 2009 r.

83 Program ten jest przykładem kompleksowego programu obejmującego elementy wskazane w usta-wie, i – co istotne – został opracowany przez przedstawicieli kluczowych instytucji i organizacji zaan-gażowanych w przeciwdziałanie przemocy w rodzinie, co umożliwiło interdyscyplinarne i komplekso-we przeanalizowanie problemu i przygotowanie propozycji zadań dla wszystkich szczebli samorządu terytorialnego, a także instytucji i organizacji pozarządowych. Listę priorytetowych potrzeb i kierun-ków działań przygotowano w oparciu o diagnozę problemu przemocy w rodzinie w woj. małopolskim, opisującą skalę zjawiska, zasoby instytucjonalne oraz stan realizacji zadań ustawowych związanych z przeciwdziałaniem przemocy w rodzinie.

W 2010 r. został przeprowadzony monitoring wyżej wymienionego programu obejmujący okres od lipca 2007 r. do grudnia 2009 r. Celem badania było ustalenie, w jakim stopniu program sprzyja ogra-niczeniu problemu przemocy w rodzinie oraz skutków stosowania przemocy.

CZĘŚĆ II. FUNK CJONOW ANIE NOWELIZA CJI US TA WY O PR ZECIWD ZIAŁANIU PR ZEMOCY W R OD ZINIE

Program wyznacza następujące cele operacyjne:

− rozszerzenie oferty form pomocy i wsparcie dla osób uwikłanych w przemoc,

− wysoką jakość i skuteczność udzielanej pomocy rodzinom doznającym przemocy,

− edukację społeczną i promocje postaw społecznych oraz działań wolnych od przemocy,

− poszerzenie wiedzy nt. zjawiska przemocy wśród uczniów, młodzieży – ograni-czenie występowania zachowań agresywnych wśród uczniów,

− rozwój instytucji świadczących profesjonalną pomoc osobom pokrzywdzonym oraz ich rodzinom,

− wypracowanie wspólnych działań przez organizacje pozarządowe.

Program Przeciwdziałania Przemocy w Rodzinie w województwie śląskim na lata 2009–2013 został przyjęty uchwałą Zarządu Województwa Śląskiego nr 782/257/III/2009 z dnia 9 kwietnia 2009 r. Program koresponduje z regionalnymi dokumentami programo-wymi, w tym ze Strategią Rozwoju Województwa Śląskiego „Śląskie 2020” oraz Strategią Polityki Społecznej Województwa Śląskiego na lata 2006–2020. Program zawiera:

− podstawy teoretyczne dotyczące zjawiska przemocy domowej,

− opis międzynarodowych i krajowych dokumentów prawnych odnoszących się do prob-lemu przemocy w rodzinie,

− diagnozę problemu przemocy w rodzinie opisującą skalę zjawiska oraz zasoby instytu-cjonalne funkcjonujące na terenie województwa śląskiego w opisywanym obszarze,

− program ochrony o iar przemocy w rodzinie,

− ramowy program oddziaływań korekcyjno–edukacyjnych wobec sprawców przemocy w rodzinie;

Wojewódzki Program Przeciwdziałania Przemocy w Rodzinie na lata 2010–2013 przy-jęty został przez Samorząd Województwa Podkarpackiego w dniu 9 listopada 2010 r.;

Wojewódzki Program Przeciwdziałania Przemocy w Rodzinie na lata 2011–2013 przyjęty został uchwałą nr VI/61/11 Sejmiku Województwa Lubelskiego z dnia 28 lute-go 2011 r.;

w 2010 r. opracowany został Wojewódzki Program Przeciwdziałania Przemocy w Ro-dzinie na lata 2011–2016, który przyjęto uchwałą Nr 445/26/11 Zarządu Województwa Mazowieckiego dnia 15 marca 2011 r. Program zakłada podejmowanie systemowych, kom-pleksowych, interdyscyplinarnych działań mających na celu zapobieganie i zmniejszenie skali przemocy na Mazowszu. Realizacja programu zakłada współpracę różnych podmiotów zaangażowanych na rzecz przeciwdziałania przemocy w rodzinie w woj. mazowieckim;

Wojewódzki Program Przeciwdziałania Przemocy w Rodzinie na lata 2011–2015 został przyjęty na sesji Sejmiku Województwa Łódzkiego w dniu 22 marca 2011 r.

Tylko w 7 województwach przyjęto programy wojewódzkie, w tym w 3 miało to miejsce jeszcze przed nowelizacją ustawy.

Na etapie powołania zespołu do spraw opracowania programu jest 5 województw, są to:

wielkopolskie, w którym Regionalny Ośrodek Polityki Społecznej w Poznaniu rozpoczął pracę nad opracowaniem „Wielkopolskiego Programu Przeciwdziałania Przemocy w Ro-dzinie na lata 2011–2020 w ramach wdrażania Strategii Polityki Społecznej dla

Wojewódz-CZĘŚĆ II. FUNK CJONOW ANIE NOWELIZA CJI US TA WY O PR ZECIWD ZIAŁANIU PR ZEMOCY W R OD ZINIE

cji społecznych)”;

dolnośląskie, w którym trwają prace związane z powołaniem interdyscyplinarnego ze-społu ekspertów, zadaniem będzie opracowanie założeń wojewódzkiego programu prze-ciwdziałania przemocy w rodzinie;

opolskie, w którym w styczniu 2011 r. został powołany Zarządzeniem Marszałka Woje-wództwa Opolskiego nr 8/11 zespół, którego zadaniem84 jest opracowanie wojewódzkie-go programu przeciwdziałania przemocy w rodzinie;

warmińsko–mazurskie, w którym Zarząd Województwa, uchwałą nr2/9/11/IV z dnia 11 stycznia 2011 r., powołał zespół do spraw opracowania „Wojewódzkiego Programu Przeciwdziałania Przemocy w Rodzinie na lata 2011–2014”;

kujawsko-pomorskie, w którym do 2010 r. zadania te były realizowane w „Wojewódzkim Programie Pro ilaktyki i Rozwiązywania Problemów Alkoholowych, Narkomanii i Innych Uzależnień oraz HIV/AIDS w Województwie Kujawsko–Pomorskim” (uchwała Sejmiku nr XLV/674/06) z dnia 24 kwietnia 2006 r. Na mocy uchwały 83/1374/10 Zarządu Woje-wództwa Kujawsko–Pomorskiego z dnia 20 października 2010 r. w sprawie przystąpie-nia do opracowaprzystąpie-nia projektu „Programu przeciwdziałaprzystąpie-nia przemocy w rodzinie: program ochrony o iar przemocy w rodzinie oraz program oddziaływań korekcyjno–edukacyjnych dla osób stosujących przemoc w rodzinie dla województwa kujawsko–pomorskiego w la-tach 2010-2016”, zostały podjęte prace nad tym programem. Powołano zespół konsultan-tów. Przyjęcie programu przewidziane było na wrzesień 2011 r.

Z 4 województw (podlaskiego, świętokrzyskiego, zachodniopomorskiego, pomorskiego) brak jest informacji na temat realizacji tego zadania przez samorządy województw.

Warto nadmienić, iż według danych MPiPS zawartych w informacji i skutkach obowiązy-wania Ustawy z dnia 10 czerwca 2010 roku o zmianie ustawy o przeciwdziałania przemo-cy w rodzinie oraz niektórych innych ustaw opracowanej we wrześniu 2011 roku wynika, że 9 województw opracowało wojewódzkie programy i realizowało zadania w obszarze prze-ciwdziałania przemocy w oparciu o te programy.

Ad. 2. Inspirowanie i promowanie nowych rozwiązań w zakresie przeciwdziałania przemocy w rodzinie

Według informacji uzyskanych przez Rzecznika Praw Dziecka, realizacja tego zadania nastę-puje przez podejmowanie zróżnicowanych działań: edukację społeczną (samorządy woje-wództwa śląskiego, opolskiego, podlaskiego, małopolskiego, łódzkiego, lubuskiego, wielko-polskiego, zachodniopomorskiego, kujawsko–pomorskiego), inansowanie programów ra-diowych i telewizyjnych (samorząd województwa opolskiego), opracowywanie i wydawanie informatorów (samorządy województwa śląskiego, opolskiego, podlaskiego, mazowieckiego,

84 Zadania w zakresie przeciwdziałania przemocy w rodzinie realizowane są przez samorząd wojewódz-twa opolskiego również w oparciu o zapisy IV obszaru problemowego „Szkody występujące u osób do-znających przemocy w rodzinie, w tym przemocy seksualnej” z „Wojewódzkiego programu pro ilaktyki i rozwiązywania problemów alkoholowych dla województwa opolskiego na lata 2010–2015”, będącego częścią „Wojewódzkiej Strategii w Zakresie Polityki Społecznej”, przyjętej uchwałą nr XXXIX/391/2009 Sejmiku Województwa Opolskiego z dnia 2 grudnia 2009 r.

CZĘŚĆ II. FUNK CJONOW ANIE NOWELIZA CJI US TA WY O PR ZECIWD ZIAŁANIU PR ZEMOCY W R OD ZINIE

małopolskiego, łódzkiego, zachodniopomorskiego, kujawsko-pomorskiego), opracowywanie i realizację programów pro ilaktycznych (samorząd województwa śląskiego, mazowieckie-go, kujawsko-pomorskiego), organizowanie plebiscytów, konkursów, konferencji, semina-riów (samorządy województwa opolskiego, podlaskiego, świętokrzyskiego, mazowieckiego, małopolskiego, lubuskiego, wielkopolskiego, zachodniopomorskiego) oraz organizowanie współpracy pomiędzy organizacjami pozarządowymi i innymi podmiotami (samorządy woje-wództwa śląskiego, opolskiego, podlaskiego, wielkopolskiego, pomorskiego, dolnośląskiego).

Z samorządu województwa podkarpackiego i warmińsko-mazurskiego brak jest informacji dotyczących realizacji tego ustawowego zadania. Wykazane przez poszczególne samorządy województw działania obrazuje tabela zamieszczona w Aneksie – Załącznik 11.

Niektóre z tych działań, jak wynika z treści sprawozdań samorządów wojewódzkich, były ukierunkowane na dzieci jako o iary przemocy w rodzinie.

Ad. 3. Opracowanie ramowych85 programów ochrony o iar przemocy w rodzinie 86 oraz ramowych programów oddziaływań korekcyjno–edukacyjnych dla osób stosu-jących przemoc w rodzinie87

Jak wynika z przesłanych Rzecznikowi Praw Dziecka informacji, ramowe programy ochrony o iar przemocy w rodzinie realizowane są w 6 województwach.

W województwie śląskim misją programu ochrony o iar przemocy w rodzinie jest przeciw-działanie zjawisku przemocy poprzez realizację następujących celów: diagnozowanie prob-lemów związanych z przemocą w rodzinie na terenie województwa, wzmocnienie lokalnych systemów przeciwdziałania przemocy w rodzinie, profesjonalizację kadr działających w ob-szarze przeciwdziałania przemocy w rodzinie, promowanie postaw społecznych wolnych od przemocy. W 2010 r. w województwie opolskim instytucja zewnętrzna opracowała program ochrony o iar przemocy w rodzinie w formie konspektu. Z inicjatywy Regionalnego Centrum Polityki Społecznej, przy współpracy z Urzędem Marszałkowskim, w województwie łódzkim już w 2007 r. zlecono i wydano opracowanie Programu ochrony o iar przemocy w rodzinie (Anna Skłodowska przy współpracy z Fundacją Pomocy Rodzinie „Opoka”). W wojewódz-twach lubelskim i małopolskim ramowy program ochrony o iar przemocy w rodzinie sta-nowi integralną część Wojewódzkich Programów Przeciwdziałania Przemocy w Rodzinie.

Mazowieckie Centrum Polityki Społecznej zamierza w 2011 r. rozpocząć uaktualnienie ra-mowych programów dla o iar przemocy w rodzinie, a w województwie dolnośląskim trwają prace nad opracowaniem założeń programu.

Ramowe programy oddziaływań korekcyjno–edukacyjnych dla osób stosujących przemoc w rodzinie opracowano w 7 województwach.

85 Określenie „ramowe” sugeruje pewien stopień ogólności programów opracowywanych przez samorząd województwa, umożliwiający ich rozwinięcie i doprecyzowanie.

86 Brak jest informacji na temat opracowania ramowych programów ochrony o iar przemocy w rodzinie w pismach z urzędów marszałkowskich: lubuskiego, podkarpackiego, zachodniopomorskiego, święto-krzyskiego, podlaskiego, warmińsko-mazurskiego, pomorskiego, wielkopolskiego.

87 Brak jest informacji na temat opracowania ramowych programów oddziaływań korekcyjno–edukacyj-nych dla osób stosujących przemoc w rodzinie w informacjach urzędów marszałkowskich: lubuskiego, podkarpackiego, zachodniopomorskiego, świętokrzyskiego, podlaskiego, warmińsko–mazurskiego.

CZĘŚĆ II. FUNK CJONOW ANIE NOWELIZA CJI US TA WY O PR ZECIWD ZIAŁANIU PR ZEMOCY W R OD ZINIE

dzinie w województwie śląskim zakłada następujące kierunki oddziaływań: prewencyjne, prawno–administracyjne, socjalizacyjne, edukacyjne, psychologiczne. Program zawiera kon-kretne wskazówki dla podmiotów realizujących programy korekcyjno–edukacyjne dla spraw-ców przemocy, w tym dotyczące zasad selekcji uczestników, organizacji grupy korekcyjno–

edukacyjnej, metod i technik pracy w grupie, tematów do przepracowania, kwali ikacji tre-nerów, monitorowania i ewaluacji programu. W sierpniu 2010 r. w województwie opolskim instytucja zewnętrzna opracowała i przekazała do Urzędu Marszałkowskiego „Ramowy pro-gram korekcyjno–edukacyjny dla osób stosujących przemoc w rodzinie”. W województwie pomorskim opracowano modelowy program korekcyjno–edukacyjny dla osób stosujących przemoc w rodzinie, który stanowi część „Wojewódzkiego Programu Przeciwdziałania Prze-mocy w Rodzinie”. W województwie wielkopolskim wypracowano w ramach otwartego kon-kursu ofert dla organizacji pozarządowych „Wielkopolski model pracy ze sprawcą przemo-cy”, który jest jednocześnie ramowym programem oddziaływań korekcyjno–edukacyjnych dla osób stosujących przemoc. W województwie łódzkim zlecono opracowanie i wydano

„Program korekcyjno–edukacyjny dla osób stosujących przemoc w rodzinie” (oprac. Małgo-rzata Pol-Drzewoska). W województwach lubelskim i małopolskim „Program oddziaływań korekcyjno–edukacyjnych wobec osób stosujących przemoc w rodzinie” stanowi integralną część „Wojewódzkiego Programu Przeciwdziałania Przemocy w Rodzinie”. W województwie dolnośląskim trwają prace nad opracowaniem założeń programu.

Ad. 4. Organizowanie szkoleń dla osób realizujących zadania związane z przeciwdzia-łaniem przemocy rodzinie

We wszystkich 16 województwach zorganizowano szkolenia dla osób realizujących zadania związane z przeciwdziałaniem przemocy w rodzinie (tabela – patrz Załącznik 12 w Aneksie).

Tematyka szkoleń dotyczyła przede wszystkim różnych form pracy i interwencji w rodzi-nach, w których występuje przemoc, podnoszenia kompetencji i doskonalenia umiejętności kadr pomocy społecznej oraz pracowników innych służb zaangażowanych w przeciwdzia-łanie przemocy w rodzinie w tym zakresie. Urzędy marszałkowskie województwa święto-krzyskiego, warmińsko–mazurskiego, podlaskiego, lubuskiego i lubelskiego przeprowadzi-ły, co wykazały w przesłanych Rzecznikowi Praw Dziecka informacjach, szkolenia dotyczące tworzenia i funkcjonowania zespołów interdyscyplinarnych.

Nieliczne z przeprowadzonych szkoleń ukierunkowane były bezpośrednio na dziecko jako o iarę przemocy w rodzinie, niektóre uwzględniały tematykę dziecka w kontek-ście przemocy domowej.

Adresatami organizowanych szkoleń byli przede wszystkim pracownicy różnych jednostek organizacyjnych pomocy społecznej oraz członkowie gminnych komisji rozwiązywania prob-lemów alkoholowych. W kilku województwach (świętokrzyskim, warmińsko–mazurskim, podlaskim, łódzkim, śląskim, dolnośląskim, opolskim) bene icjentami szkoleń byli także kuratorzy sądowi. Dla pracowników oświaty zorganizowano szkolenia w 7 województwach (warmińsko–mazurskim, podlaskim, łódzkim, lubuskim, dolnośląskim, śląskim i opolskim), a dla przedstawicieli służby zdrowia (pielęgniarek i pielęgniarek środowiskowych) w 8 wo-jewództwach (warmińsko–mazurskim, podlaskim, mazowieckim, łódzkim, lubuskim, dolno-śląskim, opolskim i śląskim). Liczba bene icjentów szkoleń była zróżnicowana, informacje na ten temat podało jedynie 9 samorządów wojewódzkich.

CZĘŚĆ II. FUNK CJONOW ANIE NOWELIZA CJI US TA WY O PR ZECIWD ZIAŁANIU PR ZEMOCY W R OD ZINIE

WYKRES 20. LICZBABENEFICJENTÓWSZKOLEŃDOTYCZĄCYCHPRZECIWDZIAŁANIAPRZEMOCYWRODZINIE ORGANIZOWANYCHPRZEZSAMORZĄDYWOJEWÓDZTW.

ŹRÓDŁO: DANE ZAWARTEWPISMACHSAMORZĄDÓWWOJEWÓDZTWDO RZECZNIKA PRAW DZIECKA.

Ze względu na istotną rolę samorządu województwa w zakresie rozwoju województwa szko-lenia powinny być adresowane do szerokiego kręgu osób, nie tylko do osób zatrudnionych w administracji samorządowej województwa, lecz także pracowników zatrudnionych w in-nych jednostkach samorządu terytorialnego, do przedstawicieli organizacji pozarządowych, do przedstawicieli wszystkich instytucji i organizacji realizujących zadania związane z prze-ciwdziałaniem przemocy w rodzinie. Szkolenia nie tylko umożliwiają zdobycie wiedzy na te-mat zjawiska przemocy, zapoznanie się z nowymi regulacjami prawnymi w zakresie przeciw-działania przemocy w rodzinie, poznanie form pracy z przypadkami przemocy w rodzinie w oparciu o nowe metody, ale także nawiązanie współpracy między różnymi podmiotami zaangażowanymi w realizację zadań w tym zakresie.

Katalog zadań przewidzianych w art. 6 ust. 6 ustawy o przeciwdziałaniu przemocy w ro-dzinie jest otwarty, samorząd województwa może podejmować także inne działania. Tylko 2 samorządy wojewódzkie wskazały na inne działania. Samorząd województwa śląskiego wspiera inansowo powiaty ziemskie mające na celu wzmocnienie rozwoju lokalnych syste-mów pro ilaktyki i rozwiązywania problesyste-mów alkoholowych oraz przeciwdziałania przemocy w rodzinie, przedsięwzięcie to zakłada dostosowanie infrastruktury instytucjonalnej w po-wiatach ziemskich do potrzeb osób doświadczających problemów alkoholowych, przemocy, jak również wzmocnienie wobec tych osób oddziaływań pro ilaktyczno–edukacyjnych, infor-macyjnych i terapeutycznych. Samorząd województwa opolskiego w ramach porozumienia z powiatami kluczborskim, krapkowickim, prudnickim zorganizował zajęcia grup wsparcia dla osób doświadczających przemocy w rodzinie.

Samorządy wojewódzkie w informacjach skierowanych do Rzecznika Praw Dziecka wska-zały działania, które są przez nie podejmowane na rzecz dzieci–o iar przemocy w ro-dzinie.

CZĘŚĆ II. FUNK CJONOW ANIE NOWELIZA CJI US TA WY O PR ZECIWD ZIAŁANIU PR ZEMOCY W R OD ZINIE

działań edukacyjnych, takich jak: udział w kampaniach społecznych, w programie DAPHNE czy inansowanie programów telewizyjnych – w 6 województwach (podlaskim, lubuskim, lubelskim, wielkopolskim, opolskim, śląskim);

organizacji tematycznych konferencji i seminariów – w 6 województwach (podlaskim, małopolskim, lubelskim, wielkopolskim, pomorskim, opolskim);

organizacji szkoleń i warsztatów dla osób realizujących zadania ustawy – w 6 województwach (lubuskim, zachodniopomorskim, małopolskim, lubelskim, łódzkim, dolnośląskim);

wsparcia inansowego podmiotów i organizacji pozarządowych działających na rzecz ochrony dzieci przed przemocą w rodzinie – w 6 województwach (podlaskim, lubuskim, pomorskim, opolskim, warmińsko–mazurskim, śląskim);

opracowania i realizacji specjalnych programów na rzecz dzieci – w 2 województwach (podlaskim i śląskim).

TABELA 8. DZIAŁANIAPODEJMOWANENARZECZDZIECIOFIARPRZEMOCYWRODZINIEPRZEZSAMORZĄDWOJEWÓDZTWA WSKAZANEPRZEZURZĘDYMARSZAŁKOWSKIE.

Urząd w rodzinie a przemoc rówieśnicza”

„Zły dotyk – rozpoznawanie i interwencja w przypadku wykorzystywania seksualnego dzieci” – pracownicy żłobków i przedszkoli

• 22–23 XI 2010 r. szkolenie

„Dziecko krzywdzone – interwencje i pomoc” – policjanci Lubuskiego • udział w

ogólnopol-skiej kampanii

• w ramach otwartego konkursu ofert dotowanie organizacji pozarządowych, które realizują zadania na rzecz dzieci

CZĘŚĆ II. FUNK CJONOW ANIE NOWELIZA CJI US TA WY O PR ZECIWD ZIAŁANIU PR ZEMOCY W R OD ZINIE

• „Przemoc wobec dzieci – rola pracownika socjalnego w rozpoznawaniu zjawiska przemocy i szybkiej interwencji (4 grupy szkoleniowe – 73 osoby)

Lubelskiego • udział w kampanii społecznej „Zły

• szkolenia dotyczące diagnozy i terapii dzieci krzywdzonych

• szkolenia dotyczące problemu wykorzystywania seksualnego dzieci

Łódzkiego • VII edycja warsztatów

szkoleniowych „Bezpieczeństwo

• 12–15.12.2010 r. szkolenie

„Mądrzy rodzice. Wojewódzka kampania na rzecz wzmacniania rodziny”

Dolnośląskiego • 1.09.2011 r. – szkolenie „Praca

z rodziną ze specyfi cznymi problemami – przemoc w rodzinie” (39 osób)

• 3.12.2010 r. – „Praca z rodziną ze specyfi cznymi problemami – molestowanie seksualne”

(39 osób)

(dwa szkolenia dotyczące trudności w rodzinach zastępczych i jedno dotyczące pracy z niepełnosprawnym dzieckiem) Wielkopolskiego • udział w kampanii

społecznej „Zły dotyk”

• regionalna konferencja

„Przemoc – problem i wyzwanie”

Pomorskiego • konferencja „Dziecko

krzywdzone.

CZĘŚĆ II. FUNK CJONOW ANIE NOWELIZA CJI US TA WY O PR ZECIWD ZIAŁANIU PR ZEMOCY W R OD ZINIE

niebieskich pokoi w KPP w Kędzierzynie Koźlu i w Strzelcach Opolskich

Warmińsko–

mazurskiego • sfi nansowanie

i utrzymanie niebieskich pokoi (w 2011 przeznaczono na nowe pokoje 85 000 zł) Śląskiego • udział w kampaniach

promujących postawy

ŹRÓDŁO: NAPODSTAWIEDANYCHPRZESŁANYCHPRZEZURZĘDYMARSZAŁKOWSKIEDO RZECZNIKA PRAW DZIECKA.

Analizując treści działań podejmowanych przez samorządy wojewódzkie, można zauważyć, iż dzieci stosunkowo rzadko są ich bezpośrednimi adresatami.

Realizacja zadań dotyczących przeciwdziałania przemocy w rodzinie stanowi w wielu wództwach integralny element polityki rozwoju województwa. Nieliczne samorządy woje-wództw są kreatywne w inspirowaniu i promowaniu nowych rozwiązań problemu przemo-cy w rodzinie, a ich działania są dostosowane do speprzemo-cy iki regionu. W wielu województwach

CZĘŚĆ II. FUNK CJONOW ANIE NOWELIZA CJI US TA WY O PR ZECIWD ZIAŁANIU PR ZEMOCY W R OD ZINIE

programy przeciwdziałania przemocy w rodzinie opracowane zostały przez przedstawicieli instytucji i organizacji zaangażowanych w przeciwdziałanie przemocy domowej, co umoż-liwiło interdyscyplinarne i kompleksowe przeanalizowanie problemu oraz przygotowanie zadań dla wszystkich szczebli samorządu terytorialnego, a także instytucji i organizacji poza-rządowych. W nielicznych jednak listę potrzeb i kierunków działań przygotowano w oparciu o pełną diagnozę problemu przemocy w rodzinie, opisującą skalę zjawiska, zasoby instytu-cjonalne oraz stan realizacji zadań ustawowych związanych z przeciwdziałaniem przemocy w rodzinie. Działania na rzecz stworzenia sprawnie działającego systemu przeciwdziałania przemocy w wielu województwach zostały mocno zintensy ikowane, są jednak wojewódz-twa, w których działania te są dopiero w fazie przygotowywania.

Analizując treść podejmowanych działań, można zauważyć, że dzieci–o iary przemocy w ro-dzinie są stosunkowo rzadko adresatami podejmowanych przez województwa i samorządy województwa działań mających na celu ich ochronę przed krzywdzeniem.

W wielu pismach wojewodów, marszałków województw skierowanych do Rzecznika Praw Dziecka w sposób niepełny (ogólnikowo) opisuje się działania realizowane przez organy i in-stytucje w zakresie przeciwdziałania przemocy w rodzinie, są i takie, w których można za-uważyć bezprzedmiotowe opisy działań lub planów działań, które nie wpisują się w prze-ciwdziałanie przemocy w rodzinie.

3. R

(Ewa Jarosz)

Ustawa nowelizująca z dnia 10 czerwca 2010 roku określa zadania powiatów w zakresie przeciwdziałania przemocy w rodzinie jako:

1) opracowanie i realizacja powiatowego programu przeciwdziałania przemocy w rodzinie oraz ochrony o iar przemocy w rodzinie;

2) opracowanie i realizacja programów służących działaniom pro ilaktycznym mającym na celu udzielenie specjalistycznej pomocy, zwłaszcza w zakresie promowania i wdrożenia prawidłowych metod wychowawczych w stosunku do dzieci zagrożonych przemocą w ro-dzinie;

3) zapewnienie osobom dotkniętym przemocą w rodzinie miejsc w ośrodkach wsparcia;

4) zapewnienie osobom dotkniętym przemocą w rodzinie miejsc w ośrodkach interwencji kryzysowej.

Ponadto na mocy ustawy powiaty mają realizować zadania z zakresu administracji rządowej:

1) tworzenie i prowadzenie specjalistycznych ośrodków wsparcia dla o iar przemocy w ro-dzinie;

2) opracowywanie i realizacja programów oddziaływań korekcyjno-edukacyjnych dla osób stosujących przemoc w rodzinie.

CZĘŚĆ II. FUNK CJONOW ANIE NOWELIZA CJI US TA WY O PR ZECIWD ZIAŁANIU PR ZEMOCY W R OD ZINIE

stionariuszowe losowo wybranych powiatów. Wylosowano po jednym powiecie z każdego województwa oraz dobrano dodatkowy powiat w województwie dolnośląskim. Odpowied-nio wypełOdpowied-nione kwestionariusze uzyskano od 16 powiatów. Stały się one podstawą przed-stawianej analizy.

RYC. 10. POWIATYOBJĘTEMONITORINGIEM RZECZNIKA PRAW DZIECKA.

Pod względem ogólnej charakterystyki wybrane losowo powiaty obejmowały 107 gmin oraz ludność w liczbie 1 184 169. Badaniu poddano zarówno mniejsze, jak i większe powiaty;

liczba ludności w poszczególnych powiatach mieściła się w przedziale od około 36 000 do niemal 160 000. Średnia liczba ludności w powiecie wyniosła 74 010,5. Choć istotnymi dla analizy cechami były także: ogólna liczba rodzin zamieszkujących w powiecie, liczba dzie-ci zamieszkujących w powiedzie-cie (z podziałem na kategorie wiekowe 0–13 i 14–18 lat) oraz liczba osób czynnych zawodowo w określonych grupach zawodowych (oświata, Policja, ochrona zdrowia i pomoc społeczna), to jak wynika z zebranych informacji, w ponad poło-wie powiatów nie są prowadzone odpopoło-wiednie statystyki w tym względzie (8 powiatów określiło liczbę rodzin; 7 powiatów podało liczebność grup zawodowych). Fakt ten należy w perspektywie potrzeby i zadań monitoringu realizacji zadań z zakresu przeciwdziałania przemocy w rodzinie odnotować jako znaczący brak, wymagający podjęcia stosownych decy-zji administracyjnych. Z uzyskanych danych (z 10 losowych powiatów, które udzieliły odpo-wiedzi w tej kwestii) można jedynie określić szacunkowo, iż liczba dzieci w poszczególnych (10) powiatach wahała się: w grupie wiekowej 0–13 lat od 4 728 do 20 893, a w grupie

liczba ludności w poszczególnych powiatach mieściła się w przedziale od około 36 000 do niemal 160 000. Średnia liczba ludności w powiecie wyniosła 74 010,5. Choć istotnymi dla analizy cechami były także: ogólna liczba rodzin zamieszkujących w powiecie, liczba dzie-ci zamieszkujących w powiedzie-cie (z podziałem na kategorie wiekowe 0–13 i 14–18 lat) oraz liczba osób czynnych zawodowo w określonych grupach zawodowych (oświata, Policja, ochrona zdrowia i pomoc społeczna), to jak wynika z zebranych informacji, w ponad poło-wie powiatów nie są prowadzone odpopoło-wiednie statystyki w tym względzie (8 powiatów określiło liczbę rodzin; 7 powiatów podało liczebność grup zawodowych). Fakt ten należy w perspektywie potrzeby i zadań monitoringu realizacji zadań z zakresu przeciwdziałania przemocy w rodzinie odnotować jako znaczący brak, wymagający podjęcia stosownych decy-zji administracyjnych. Z uzyskanych danych (z 10 losowych powiatów, które udzieliły odpo-wiedzi w tej kwestii) można jedynie określić szacunkowo, iż liczba dzieci w poszczególnych (10) powiatach wahała się: w grupie wiekowej 0–13 lat od 4 728 do 20 893, a w grupie

W dokumencie Dzieci ofiary przemocy w rodzinie : raport Rzecznika Praw Dziecka : funkcjonowanie znowelizowanej ustawy o przeciwdziałaniu przemocy w rodzinie (Stron 116-127)