ROZDZIAŁ 2. Formacja eucharystyczna sióstr

2.2. Formacja eucharystyczna w dokumentach Zgromadzenia

2.2.5. Listy Przełożonej Generalnej

Treści przeanalizowanych Komunikatów z Konferencji

Generalnych kierowanych do całego Zgromadzenia zawierają jedynie nieliczne fragmenty odnoszące się do Eucharystii i formacji postaw eucharystycznych.

2.2.5. Listy Przełożonej Generalnej

Jednym z zadań przełożonej generalnej jest praktyczne wyjaśnianie przepisów Konstytucji, Dyrektorium i Dekretów Kapituły Generalnej oraz szerzenia znajomości duchowości Zgromadzenia i dokumentów Kościoła. Zadanie to realizuje poprzez kierowane do Zgromadzenia komunikaty, listy, okólniki392.

Analizując tę część dokumentów Zgromadzenia stwierdzamy, że problematyka formacji eucharystycznej podjęta została dopiero w liście po zakończeniu XXII Kapituły Generalnej. Przełożona Generalna kieruje wezwanie do ożywienia kultu eucharystycznego. Było to odpowiedzią na słowa Jana Pawła II zawarte w Adhortacji Vita Consecrata. Papież przedstawił tam teologię Eucharystii oraz zwrócił

obecności Jezusa, mówiąc o Jego obecności w Słowie Bożym, o obecności w sakramentach, zwłaszcza w sakramencie Eucharystii, o obecności we wspólnocie braci i sióstr, a w sposób szczególny o obecności w ubogich i cierpiących”, S. Łucarz, referat, w: Komunikat z VI Konferencji

Generalnej, 12 – 15 lipca 2002, ASL.

391 „Aby być skutecznym znakiem Chrystusa w świecie współczesnym nasz styl życia musi wypływać z „nawrócenia się sercem”(Iz 46,8); wówczas to, poprzez integrację władz duchowych, przez oczyszczenie umysłu uduchowienie uczuć, będziemy zdolne otworzyć się na głębię życia z Bogiem. Dla osiągnięcia takiego celu musimy żyć duchowością, w której dokonuje się nieustanny proces rozpoczynania na nowo od Chrystusa tzn. trzeba zaczynać wciąż od momentu szczytowego Jego miłości, a Eucharystia kryje tę tajemnicę. To właśnie w Eucharystii urzeczywistnia się w pełni osobista zażyłość z Chrystusem: „upodobnienie do Niego i całkowite utożsamienie z Nim”, (por.

RC, 18), O. Olejnik, Komunikat z VII Konferencji Generalnej, 1-4 VII 2004, ASL.

392

82

uwagę na osobistą odpowiedzialność za kształtowanie postaw: wdzięczności za otrzymane dary, jedności we wspólnotach, przebaczenia, miłości siostrzanej wyrażającej się we wzajemnym poszanowaniu osobistej godności, podejmowaniu dialogu i dobrych relacji393. List Przełożonej Generalnej zawiera także zalecenia godzinnej adoracji dwa razy w tygodniu394.

Przypomnienie tych wszystkich treści podejmuje przełożona Generalna w liście pokapitulnym395.

Kolejny list wystosowany w związku ze 150 rocznicą założenia Zgromadzenia podkreśla zasadniczą rolę codziennej Eucharystii umacnianiu jedności we wspólnotach396. Formacyjny charakter mają

393 VC, 95.

394„Idąc za tym nurtem przemyśleń Kapituły, wzywam Kochane Siostry do ożywienia kultu eucharystycznego, szczególnie przez pogłębione, świadome uczestnictwo w codziennej Mszy świętej. Pamiętajmy o tym, o czym tak gorąco przypomina Ojciec święty Jan Paweł II w swej Adhortacji Vita Consecrata, że dla osoby konsekrowanej Eucharystia, stanowi najskuteczniejszy sposób zjednoczenia i umocnienia komunii z Boskim Oblubieńcem, że jest dla niej szczególnym doświadczeniem obecności Oblubieńca. Eucharystia będąc pamiątką męki Chrystusa, uświadamia nam wielkość otrzymanego daru, każe cenić go ponad wszystkie inne i za niego dziękować. Brak wdzięczności i poszanowania tego daru mocno osłabia łączność z Jezusem. W ofierze Mszy świętej odnajdujemy wartość tego wszystkiego, co w naszym życiu jest trudne i naznaczone znamieniem krzyża.

„W świetle Chrystusowego krzyża bezsilność, niemoc, wyrzeczenie i cierpienie zostają wyniesione i nabierają niezwykłej wartości”. Przystępując codziennie do Stołu Pańskiego, pamiętajmy, że ten przywilej zobowiązuje nas do czystości serca, której ważnym elementem jest pojednanie z sobą iwspółsiostrami. Niech i w tym pomoże nam, pełna prostoty zasada naszego błogosławionego Ojca, nakazująca wzajemne przeproszenie przed zachodem słońca. Gorąco proszę Siostry, aby w żadnej wspólnocie nie miały miejsca sytuacje izolacji, które oprócz czyjegoś zamknięcia i zamilknięcia, są zawsze zamknięciem serca na Jezusa. Dlatego uciekajmy się wtedy do pokornego stanięcia wprawdzie na modlitwie i szczerego dialogu ze współsiostrą. Pogłębiając w sobie świadomość, że każda siostra jest jedyna i niepowtarzalna w oczach Bożych, łatwiej będzie nam przebaczyć, świadczyć miłość nieskorą do osądów i krytyk, szczerze pragnącą dobra współsiostry. Świadomość ta pomoże nam również we wzajemnym traktowaniu siebie z pełnym szacunkiem, będącym wyrazem miłości. (…). Kapituła zaleciła, aby każda z nas, o ile będzie to tylko możliwe, odprawiała dodatkowo dwa razy w tygodniu jednogodzinną adorację w duchu dziękczynienia za beatyfikację Ojca Założyciela oraz prośby, byśmy żyły zgodnie z Jego charyzmatem i aby Zgromadzenie nasze cieszyło się licznymi i świętymi powołaniami. Nie traćmy czasu na oglądanie filmów, seriali, nie szukajmy kontaktów z otoczeniem jedynie ze względów towarzyskich i dla przyjemności. Nasze miejsce jest przed żywym Jezusem w Eucharystii. Doświadczeni znawcy życia duchowego potwierdzają, iż tylko głębokie życie modlitwy, mistyczne zjednoczenie z Jezusem Oblubieńcem może wypełnić dokońca ludzkie serce”, O. Olejnik, List po zakończeniu XXII Kapituły Generalnej, Luboń, 8 IX 1999, ASL.

395 „Ożywienie naszego trwania na modlitwie i adoracji oraz przeżywanie większej wspólnotowej więzi i miłości siostrzanej, zdolnej do ewangelicznego przebaczenia, które jest warunkiem pełnego uczestnictwa w Eucharystii, to również sprawy, nad którymi pochyliła się z zatroskaniem ostatnia Kapituła Generalna, wydając w tym względzie zalecenia, przekazane siostrom w liście pokapitulnym” M. O. Olejnik, List Przełożonej Generalnej, Luboń, 31 XII 1999, ASL.

396

83

następne listy, w których poleca się siostrom rewizję życia w chrystocentrycznym odniesieniu, zwłaszcza podczas adoracji,397 ponadto zachęca się do świadomego zjednoczenia z Chrystusem w duchu wdzięczności398. Z okazji szóstej rocznicy beatyfikacji Założyciela bł. E. Bojanowskiego spotykamy ponownie skierowaną do sióstr zachętę, aby w sposób świadomy uczestniczyły w Eucharystii w duchu uwielbienia i dziękczynienia za otrzymane dary oraz

przeproszenia za każdy grzech i niewierność399

. W liście zapowiadającym Kapitułę Przełożona Generalna, nawiązując do Kongresu Eucharystycznego, który odbywał się w Guadalajarze, pisze: „Ta okoliczność, dana nam z dobroci Bożej, stawia przed nami konkretne zadanie: spojrzeć w świetle Eucharystii – źródła i szczytu życia chrześcijańskiego i konsekrowanego – na sprawy Zgromadzenia,

z nadzieją, która „ zawieść nie może” (Rz. 5,5), w jedności (siostrzanej) odnawianej i umacnianej przez codzienne uczestnictwo w Ofierze Eucharystycznej, w otwarciu serca na moc tego sameg Ducha, który został wylany w dniu Pięćdziesiątnicy i który uczy nas, jakimi narzędziami mamy być w dziele Jezusa Chrystusa ( por. NMI, 58), będzie dla nas - Służebniczek Maryi- rozpoczynających jednocześnie nowy etap swoich dziejów programem osobistej i wspólnotowej odnowy w codziennym nawracaniu się i dążeniu do świętości”, O. Olejnik, List Przełożonej Generalnej w 150 rocznicę

powstania Zgromadzenia, Luboń, 18 IV 2001, ASL.

397 „Przyjmijmy te słowa Chrystusa Pana jako skierowane również do mnie i dajmy sobie odpowiedź: co dokonało się w moim sercu, w mojej duszy, poprzez Akt Intronizacji, czy odczuwam smak odnowy miłości, do której zaprosił nas jeszcze raz Jezus, czy rzeczywiście stanął On w centrum mego życia jako Pan i Król? Czy znalazłam się w tej „mniejszości”, która kocha Jezusa szaloną miłością, która spala się dla Niego, wynagradza, adoruje, tak jak Jezusowa Miłość płonie? (…) Proszę serdecznie, aby w ciągu najbliższego miesiąca, po otrzymaniu tego listu, każda siostra zapoznała się z jego treścią(…) i w obecności Jezusa Eucharystycznego zatrzymała się nad skargą Chrystusa skierowaną do św. Małgorzaty Marii Alacoque, w perspektywie swego życia”, O. Olejnik, List

Przełożonej Generalnej, Luboń, 16 VII 2001, ASL.

398 „ Zjednoczmy się z Nim w Eucharystii – przylgnijmy do Niego z pełną świadomością i gorącością wdzięcznego serca, Pan Jezus kieruje do nas słowa ” kto trwa we mnie, a Ja w nim, ten przynosi owoc obfity, ponieważ beze mnie nic nie możecie uczynić (…) trwajcie w miłości mojej(J 15, 5 i 9)”, O. Olejnik, List przełożonej generalnej z Konferencji Generalnej Sióstr Przełożonych, Luboń, 4 X 2003, ASL.

399

„XXIII Kapituła Generalna przypada w Roku Eucharystycznym. Ten fakt staje się dla nasprzynagleniem, aby Kapitułę, a tym samym sprawy Zgromadzenia, przeżywać w świetle tego Daru – źródła i szczytu życia chrześcijańskiego i życia konsekrowanego (…). Starajmy się świadomie uczestniczyć w Ofierze Eucharystycznej i przeżywajmy ją razem z Jezusem Chrystusem.

Uwielbiajmy i dziękujmy Trójcy Przenajświętszej za wszystkie otrzymane łaski i dary tak osobiste jak i wspólnotowe, a równocześnie przepraszajmy Pana za każdy grzech i każdą naszą niewierność popełnioną w ostatnim sześcioleciu. Niech Bóg uczyni nas wiekuistym darem dla Siebie i wspomaga swoją Łaską, błogosławieństwem tak, abyśmy były zdolne przekreślić wszystko to, co nas od Niego oddala(…), O. Olejnik, List Przełożonej Generalnej w 6. Rocznicę beatyfikacji Bł. E. Bojanowskiego, Luboń, 13 VI 2005, ASL.

84

jego odnowę, a także wytyczyć kierunek na przyszłość w zmieniającej się rzeczywistości”400

.

Treści formacji eucharystycznej odnajdujemy w kolejnym liście w związku z ogłoszonym w Kościele Rokiem Eucharystycznym (2004 – 2005). W tym czasie przypadała Kapituła Generalna, więc korespondencja kierowana do wszystkich wspólnot zawiera treści dotyczące Eucharystii. Powołuje się ona na Instrukcję Rozpocząć na nowo od Chrystusa i przekazując tę prawdę, że „konsekracja zakonna posiada strukturę Eucharystii i jest całkowitą ofiarą, ściśle złączoną z ofiarą Eucharystii”401, cytuje również tak znaczącą wypowiedź

ks. P. Semenenki skierowaną do Założyciela, by utrzymywał

w Zgromadzeniu praktykę częstej Komunii św. jako fundamentu rozwoju dzieła, a zarazem możliwość rozpowszechnienia tej praktyki wśród ludzi. Parafraza tej wypowiedzi dokonana przez przełożoną Generalną może być zadaniem skierowanym do współczesnych służebniczek, „(…) aby stały się bramą, przez którą wejdzie do naszego kraju odnowienie życia konsekrowanego poprzez pogłębienie życia Eucharystycznego402. W dalszej treści występuje konkretne wskazanie do podejmowania eucharystycznej formy życia: (…) przez ofiarowanie samych siebie w posłuszeństwie i wierności Bogu w codziennych sprawach (…)”403.

400 O. Olejnik, List przedkapitulny Przełożonej Generalnej, Luboń, 29 VI 2004, ASL.

401 „Na najbliższej XXIII Kapitule Generalnej, jak to zostało zaznaczone w liście okólnym z dnia 29.06 br., będziemy starały się spojrzeć w świetle Eucharystii – źródła i szczytu życia chrześcijańskiego i życia konsekrowanego – na sprawy Zgromadzenia, jego odnowy oraz wytyczyć kierunek na przyszłość w zmieniającej się rzeczywistości. Wiemy dobrze, że konsekracja zakonna posiada strukturę Eucharystii i jest całkowitą ofiarą, ściśle złączoną z ofiarą Eucharystii (por. RC 26/27)”. O. Olejnik, Komunikat z VII Konferencji Generalnej, 1-4 VII 2004, Luboń, ASL.

402 O. Olejnik, Komunikat z VII Konferencji Generalnej, Luboń 1-4 VII 2004, ASL.

403„Sięgając do historii Zgromadzenia, w rękopisie Reguły z roku 1855 znajdujemy punkt mówiący o cotygodniowej Komunii świętej – co na ówczesne czasy było czymś wyjątkowym. Ksiądz Semenenko w liście z dnia 5 VI 1855, pisze do ks. Koźmiana: „Na miłość Boga zaklinam szanownego Założyciela, żeby na nic nie zważał, niczego się nie lękał i ten punkt, jako kamień węgielny całego swego dzieła niezachwianie utrzymywał: to jedno zapewni udanie się i pomyślność całego dzieła. O jak nam miło myśleć, że Służebniczki Bogarodzicy będą tą bramą, przez którą wejdzie do naszego kraju, między pospolitych ludzi, częste przystępowanie do Stołu Pańskiego”. W aktualnej

85

Po zakończeniu XXIII Kapituły w roku 2005 przełożona Generalna w wystosowała do sióstr list, w którym uświadamia im centralne miejsce Eucharystii w ich życiu i zachęca do odnawiania pobożności eucharystycznej przez adorację wynagradzającą. Ponadto przypomina o praktykowaniu zalecanej przez Kapitułę dwugodzinnej adoracji tygodniowo404.

Z dokonanej analizy przedstawionych dokumentów wynika, że formacja eucharystyczna sióstr uwzględniana była jedynie w związku z aktualnym nauczaniem Kościoła. Ważną sprawą jest zbadanie obecności treści dotyczących formacji eucharystycznej w dokumentach dotyczących poszczególnych etapów formacyjnych w Zgromadzeniu.

2.3. Kształtowanie postaw eucharystycznych na poszczególnych

W dokumencie Formacja eucharystyczna w Zgromadzeniu Sióstr Służebniczek Niepokalanego Poczęcia Najświętszej Maryi Panny (Stron 81-85)