Rozwój inteligentnych miast na świecie

W dokumencie 1. Ewolucja rozwoju studiów nad przyszłością (Stron 35-39)

Smart cities – koncepcja i trendy rozwoju miast przyszłości

2. Rozwój inteligentnych miast na świecie

Popularność koncepcji smart city nie ogranicza się tylko do większego zaintere-sowania akademickiego tym tematem. Prawdziwy potencjał tej idei ilustrują liczby funkcjonujących inteligentnych miast oraz kwoty przeznaczane na ich rozwój i imple-mentację. Szacunki dotyczące liczy inteligentnych miast na świecie są zróżnicowane.

Według najnowszego opracowania Komisji Europejskiej, tylko w Unii Europejskiej (UE-28), w 2011 roku aż 240 miast zakwalifikowano jako inteligentne ośrodki miej-skie26. W opisywanym poniżej rankingu inteligentnych miast średniej wielkości funk-cjonujących w Europie wyróżniono 77 takich metropolii27. Z kolei raport firmy kon-sultingowej ICH Technology szacuje, że w 2013 roku na całym świecie funkcjonowało 13 inteligentnych aglomeracji miejskich, a do roku 2025 ta liczba wzrośnie do 8828.

26 Dla miast powyżej 100 000 mieszkańców i posiadających przynajmniej jedną z sześciu głównych cech inteligentnego miasta, wymienionych w pierwszej części rozdziału.

27 http://www.smart-cities.eu/index.php?cid=7&ver=3 [dostęp: 03.01.2015].

28 IHS Technology, Smart Cities Report – Business Models, Technologies & Existing Projects – 2014, IHS 2014.

zajmuje Luksemburg29. Należy zauważyć, że w pierwszej dziesiątce najbardziej inteli-gentnych miast naszego kontynentu aż osiem znajduje się w krajach skandynawskich.

Jednakże ranking uwzględnia jedynie miasta średniej wielkości w Europie, liczące od 100 tys. do 500 tys. mieszkańców. W rankingach obejmujących wszystkie miasta na pierwszych miejscach znajdują się takie ośrodki, jak Londyn, Kopenhaga, Wiedeń, Barcelona i Amsterdam30. Kryteria oceny różnią się w zależności rankingu, dlatego wskazanie pojedynczego, wiodącego ośrodka w Europie jest utrudnione.

Liczba inteligentnych miast na świecie zależy od przyjętych kryteriów wyboru, dlate-go lepszym wskaźnikiem potencjału opisywanedlate-go sektora wydają się wydatki na rozwój i wdrażanie inteligentnych technologii dla miast. W skali globalnej sięgają one miliardów euro. W ramach wymienianego wcześniej Europejskiego Partnerstwa Innowacyjnego – Inteligentne Miasta i Społeczności w 2012 roku wydano 81 mln euro na projekty demon-stracyjne dotyczące sektora transportu i energii w inteligentnych miastach. W 2013 roku ten budżet wzrósł już do 356 mln euro oraz objął tylko projekty integrujące trzy podsta-wowe obszary funkcjonowania inteligentnych miast: transport, energię oraz ICT.

Światowym liderem w wydatkach na rozbudowę inteligentnych miast jest konty-nent azjatycki. W najbliższych latach Indie planują budowę 7 całkowicie nowych inte-ligentnych miast w najbardziej uprzemysłowionym regionie kraju – korytarzu Delhi – Bombaj31. Cała inwestycja zakłada budowę 24 miast i zostanie zrealizowana przy większościowym udziale kapitału prywatnego kosztem 66 mld euro. Z kolei chiński program przebudowy miast, mający na celu zwiększenie potencjału ekonomicznego ośrodków miejskich oraz zniwelowanie różnic społecznych, obejmuje 54 projekty za kwotę 113 mld euro32. Również Korea Południowa oraz Japonia opracowały i wdroży-ły plan digitalizacji infrastruktury w miastach oraz szerszego wykorzystywania tech-nologii ICT dla potrzeb społeczeństwa.

Rozwiązania i technologie dedykowane inteligentnym miastom to także istotny rynek dla wielu firm. Szacunki dotyczące jego wielkości oraz prognozowanego są zróżnicowane, jednakże niezależnie od źródła bardzo wysokie. Według raportu Na-vigant Research, amerykańskiej firmy konsultingowej specjalizującej się w nowocze-snych technologiach, wydatki miast na technologie „smart” w 2014 roku wyniosły 8,8 mld dol., a przez najbliższe dziewięć lat, do roku 2023 wzrosną ponad trzykrotnie do poziomu 27,5 mld dol. rocznie33.

29 European smart cities 3.0, http://www.smart-cities.eu/?cid=3&ver=3 [dostęp: 20.01.2015].

30 Zob. Top ten smartest cities in Europe, Fast Company, http://www.fastcoexist.com/3024721/the--10-smartest-cities-in-europe [dostęp: 20.01.2015]; Global Cities Index, ATKearney, http://www.atkear-ney.com/research-studies/global-cities-index/full-report [dostęp: 20.01.2015].

31 A. Jerath, Delhi-Mumbai Industrial Corridor to Spawn 7 ‘smart’ cities, „Times of India” 2011 http://time-sofindia.indiatimes.com [dostęp: 04.01.2015].

32 Mapping Smart Cities in the EU, dz. cyt., s. 18.

33 Smart Cities: Technologies & Infrastructure for Energy, Water, Transportation, Buildings & Government; Busi-ness Drivers, City & Supplier Profiles, Market Analysis & Forecasts, Navigant Research, 2014, s. 3.

w transporcie w 2014 roku miał wartość 45,1 mld dol., a w 2019 przekroczy 104 mld dol.34 Z kolei w swoim własnym opracowaniu, Brytyjskie Ministerstwo Gospodarki i Innowacji (ang. Departament of Business and Innovations) szacuje, że do roku 2020 inwestycje w inteli-gentne technologie i usługi w miastach na całym świecie pochłoną 408 mld dol.35 Inwesty-cje w sektor transportu stanowią istotny element tych wydatków, a inteligenta infrastruk-tura transportowa to jeden z pierwszych elementów wdrażanych podczas transformacji w inteligentne ośrodki miejskie. Według danych Intelligent Transportation Society of America (ISA), wydatki na inteligentne systemy transportowe na terenie Stanów Zjednoczonych w 2009 wyniosły 48 mld dol., a do roku 2015 sięgną poziomu 67 mld dol.36

Także wydatki miast na Internet rzeczy (ang. Internet of Things) mogą być mierni-kiem potencjału rynku inteligentnych miast. Olbrzymia liczba urządzeń wokół nas jest stale połączona z Internetem. Tego typu urządzenia nie tylko dostarczają informa-cji i usług na potrzeby ich użytkowników, ale często są wzajemnie ze sobą połączone i współpracują bez udziału człowieka. Taki system skomunikowanych ze sobą obiek-tów jest nazywany Internetem rzeczy i daje praktycznie nieskończone możliwości kre-owania rozwiązań poprawiających jakość życia w mieście. Wszelkiego typu czujniki, sensory, systemy transportowe, komunalne i inne mogą być ze sobą połączone. Tak zebrane dane mogą być następnie wykorzystywane do dalszej analizy i usprawniania funkcjonowania miasta. Internet rzeczy znajduje zastosowanie w każdej dziedzinie funkcjonowania miasta, a najpopularniejsze zastosowania to zarządzanie ruchem drogowym oraz monitoring i regulacja zużycia energii. Dlatego stanowi ogromny po-tencjalny rynek zbytu dla firm zajmujących się nowoczesnymi technologiami. Według ostatnich danych, wydatki miast na rozwiązania wpisujące się w koncepcję Internetu rzeczy tylko w 2014 roku wyniosły aż 265 mld dol.37

Tak ogromny rynek zbytu przyciąga bardzo dużą liczbę firm oferujących usługi i technologie dla różnych sektorów inteligentnego miasta. Do największych benefi-cjentów należą firmy specjalizujące się w opracowywaniu i implementacji szeroko pojętych nowoczesnych technologii. IBM i Cisco to liderzy tego rynku, a wśród 10 największych sprzedawców usług i technologii w tym sektorze znajdują się m.in.

Siemens, Schneider Electric, Toshiba i Hitachi38. Firmy istniejące na rynku operują

34 Smart Transportation Market (Ticketing Management, Parking Management, Traffic Management, Smart Si-gnalling System, Multimodal Information System, Cloud Services, Business Services) – Global Advancements, Forecasts and Analysis (2014–2019), Market and Analysis Report, 2014, http://www.marketsandmarkets.

com/Market-Reports/smart-transportation-market-692.html [dostęp: 20.04.2015].

35 The Smart City Market Opportunities for the UK, Research Paper Number 136, The Department for Busi-ness Innovation & Skills, 2013, s. 2.

36 Sizing the U.S and North American Intelligent Transportation Systems Market: Market Data Analysis of ITS revenues and employment, The Intelligent Transportation Society of America, 2011, s. 16.

37 IDC Government Insights, http://www.idc.com [dostęp: 15.01.2015].

38 Navigant Research Leaderboard Report: Smart City Suppliers, Navigant Research, 2014,

http://www.navigantresearch.com/research/navigant-research-leaderboard-report-smart-city-suppliers [dostęp: 15.01.2015].

transporcie, dystrybucji energii oraz wody, a także bezpieczeństwie publicznym39. Ryc. 2 szczegółowo ilustruje sytuację na rynku według stanu na koniec 2013 roku.

Ryc. 2. Rynek usług i technologii dla inteligentnych miast

Źródło: Navigant Research Leaderboard Report: Smart City Suppliers, Navigant Research 2014 http://www.navigantresearch.com/research/navigant-research-leaderboard-report-smart-city-suppliers [dostęp: 15.01.2015].

Popularność szeroko pojętej koncepcji inteligentnego miasta ma swoje odzwiercie-dlenie w projektach badawczych realizowanych przez ośrodki naukowe w Europie.

W ramach wykonanej przez autora analizy zidentyfikowano prawie 60 międzyna-rodowych projektów badawczo-rozwojowych realizowanych w okresie 2008–2014.

Wszystkie projekty były wieloletnie, część z nich została już zakończona, natomiast pozostałe będą kontynuowane w nadchodzących latach. Łączny budżet wszystkich działań wyniósł ponad 321 mln euro, co również świadczy o skali zainteresowania tą ideą środowisk akademickich oraz przedsiębiorstw. Większość z projektów za cel ma opracowanie nowej technologii lub rozwiązań zwiększających „inteligencję” miasta w jednym z trzech głównych obszarów: energooszczędności, mobilności lub

techno-FOLLOWERS

Execution

Strategy

CONTENDERS LEADERS

IBM Cisco Schneider

Electric Siemens Microsoft Hitachi

Huawei Ericsson ABB

SAP Oracle GE

Itron

Silver Spring AGT Networks

Toshiba CHALLENGERS

39 C. Harrison, I.A. Donnelly, A theory of Smart Cities, Proceedings of 55th Annual Meeting of Internatio-nal Society for the Systems Sciences UK, 2011, s. 2.

a nawet trzy z wymienionych obszarów. Przykładowo, projekt badawczy polegający na opracowaniu oprogramowania i aplikacji wspomagających wykorzystanie w ru-chu miejskim pojazdów o napędzie elektrycznym dotyczy zarówno obszaru inteli-gentnego transportu, inteliinteli-gentnego zużycia energii jak również technologii ICT.

Według przeprowadzonej analizy, zainteresowanie naukowców rozkłada się równo-miernie na każdy z obszarów. Spośród 57 przestudiowanych projektów 21 obejmowało obszar rozwiązań z zakresu inteligentnego transportu w miastach, a po 19 skupiało się na sektorze energii oraz ICT. Jak wspomniano powyżej, część z projektów dotyczyła dwóch lub trzech obszarów jednocześnie. W poszczególnych przypadkach trudno jednoznacznie określić obszar badań, a przedstawiona statystyka jest subiektywną oceną autora pracy.

Ryc. 3. Liczba i obszary badań europejskich projektów badawczych z zakresu inteligentnych miast rozpoczętych w okresie 2008–2014

Źródło: opracowanie własne.

Znacząca większość z projektów była dofinansowana przez Unię Europejską, przede wszystkim w ramach zakończonego już Siódmego Programu Ramowego.

Szczegółowe dane dotyczące zrealizowanych projektów znajdują się w załączniku.

W dokumencie 1. Ewolucja rozwoju studiów nad przyszłością (Stron 35-39)