Title: Folklor muzyczny w edukacji regionalnej : (na przykładzie Wojewódzkiego Przeglądu Zespołów Artystycznych "Wici" w Chorzowie)

Pełen tekst

(1)

Title: Folklor muzyczny w edukacji regionalnej : (na przykładzie Wojewódzkiego Przeglądu Zespołów Artystycznych "Wici" w Chorzowie)

Author: Krystyna Turek

Citation style: Turek Krystyna. (2009). Folklor muzyczny w edukacji regionalnej : (na przykładzie Wojewódzkiego Przeglądu Zespołów Artystycznych "Wici" w Chorzowie).

W: J. Uchyła-Zroski (red.), "Wartości w muzyce : wartości kształcące i kształtowane u studentów w toku edukacji szkoły wyższej. T. 2" (s. 49-56). Katowice : Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego.

brought to you by CORE View metadata, citation and similar papers at core.ac.uk

(2)

K r y s t y n a T u r e k Uniwersytet Śląski Katowice

Folklor m uzyczny w edukacji regionalnej (na przykładzie Wojewódzkiego Przeglądu Zespołów Folklorystycznych „W ici” w Chorzowie)

Postępujący proces cyw ilizacyjny oraz zm ieniająca się sytuacja społeczna, polityczna i gospodarcza Polski m a ogrom ny w pływ na jakość życia jednostko­

wego, rodzinnego, w spólnotow ego i narodowego. W atm osferze obserw ow anego dziś niepokoju m oralnego oraz lęku egzystencjalnego część społeczeństwa, a zw łaszcza generacja ludzi m łodych, zw raca się ku przeszłości, ku tradycji, poszukując sw oich korzeni i źródeł, poszukując oparcia i w zorów postępow ania w fundam entach tradycyjnego m odelu kultury rodzim ej. Jak słusznie zauw ażył ks. L eon Dyczewski: „C złow iek zafascynow any wciąż now ym i osiągnięciam i w otaczającym go św iecie nieco zapom niał o sobie. W praw dzie o sobie też dzi­

siaj więcej w ie niż chociażby kilkanaście lat tem u, ale w ydaje się, że coraz m niej siebie rozum ie, że czuje się coraz bardziej zagubiony. Kiedyś, kiedy w kład człow ieka w w ygląd św iata był znikomy, człow iek zajm ow ał w nim określone m iejsce i czuł się w nim pewniej. D zisiaj, kiedy zdolny je st wszystko niem al w św iecie zm ienić i urządzać go po swojem u, wydaw ałoby się, że po w i­

nien czuć się w nim o w iele lepiej, bo go dobrze zna. Tym czasem gubi się w nim , nie m oże trafić na w łaściw e drogi” 1.

Zwrot ku przeszłości oraz poszukiwanie własnych korzeni może być ak­

tem wolicjonalnym każdego człowieka, ale w przypadku ludzi młodych, zwłaszcza dzieci i młodzieży, powinien stanowić cel programowy współcze­

snej edukacji szkolnej. Cel taki postaw iło sobie w iele placów ek oświatowych, 1 Ks. L. D y c z e w s k i : Zagubienie i odnajdywanie człowieka w nowoczesnej kulturze. W:

Krajowy kongres kultury wsi. Przemówienia. Referaty. Dyskusja. Uchwały. Red. A.J. O m e l a - n i u k. Wrocław—Ciechanów 1997, s. 48.

4 — W artości.

(3)

w tym polska szkoła, które przyjęły now e zadania zw iązane z realizacją eduk a­

cyjnej ścieżki regionalnej. W program ie zreform ow anej szkoły polskiej, który określił now e cele nauczania i w ychow ania, znajdujem y propozycje dotyczące tzw. ścieżek edukacyjnych. N a uw agę zasługuje ścieżka określona m ianem : E d u k a c ja r e g io n a ln ad z ie d z ic tw o k u ltu r o w e w r e g io n ie , realizow ana na ró ż­

nych etapach kształcenia w szkole podstaw ow ej i gim nazjum 2. A utorzy reform y uznali, iż w procesie w ychow ania człow ieka tw órczego i otw artego n a sprawy innych ludzi oraz ich kultury niezbędne je s t ukształtow anie poczucia godności, szacunku i dum y z własnej tożsam ości rodzinnej, lokalnej, regionalnej. Tylko takie w ychow anie pozw ala m łodem u człow iekow i bez kom pleksów poruszać się w e w spółczesnym świecie. Z a cel kształcenia i w ychow ania uznano m.in.

poznanie najbliższego środow iska i specyfiki sw ojego regionu, w artości k ultu­

row ych w spólnoty lokalnej i jej zw iązków z kulturą narodow ą, rozw ój postaw patriotycznych, ugruntow anie poczucia tożsam ości narodow ej przez rozwój tożsam ości regionalnej. Z a niezm iernie w ażne uznano rozw ijanie wiedzy o przeszłości regionu w pow iązaniu z tradycjam i w łasnej rodziny, poczucie o d ­ pow iedzialności i m iłości ojczyzny oraz poszanow anie dla polskiego dziedzic­

tw a kulturow ego, przy jednoczesnym otw arciu się n a w artości różnych kultur zarów no Europy, ja k i świata. W założeniach program ow ych oraz szczegó­

łow ych treściach dydaktyczno-w ychow aw czych dotyczących dziedzictw a k ultu­

row ego w regionie w ażny dział w ypełniają zagadnienia tradycyjnej kultury lu ­ dow ej, folkloru m uzycznego i tanecznego oraz folkloryzm u. Zw rócono uw agę n a m uzykę i pieśń ludow ą, tradycyjne instrum enty, na tańce, gry i zabaw y d zie­

cięce, zw yczaje i obrzędy doroczne oraz rodzinne, z uw zględnieniem pierw iast­

ków m agicznych, sym bolicznych i ludycznych. W skazano na insp iru jącą rolę folkloru i sztuki ludow ej, na w spółczesny folklor rekonstruow any, także środo­

w iskow y i zaw odow y, na przenikanie kultur oraz w pływ tradycyjnych wartości n a życie społeczne, na koegzystencję różnych kultur w regionie oraz przejaw y tolerancji ze szczególnym podkreśleniem zgodności w spółżycia z innym i spo- łecznościam i3. Słuszne w ydają się stw ierdzenia M irosław y B obrow skiej, iż

„[...] treści zaw arte w ścieżce edukacyjnej D z ie d z ic tw o k u ltu r o w e w r e g io n ie stanow ią w pew nym sensie program ochrony m łodego p ok olenia przed b ezre­

fleksyjnym przyjm ow aniem unifikującej się kultury (często pod w pływ em m ody na bezw artościow ą kulturę m asow ą), a polskiej kultury narodow ej i re ­ gionalnej przed deform acją i zatraceniem jej ponadczasow ych w artości, w łas­

2Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 15 lutego 1999 r. w sprawie podstawy programowej kształcenia ogólnego. Dz.U., Nr 14, poz. 129; zob. Akty prawne i dokumenty. W:

Edukacja regionalna. Dziedzictwo kulturowe w zreformowanej szkole. Red. S. B e d n a r e k . Wrocław 1999, s. 9—10.

3 Zob. Dziedzictwo kulturowe w regionie. Założenia programowe. W: Edukacja regionalna.

Dziedzictwo kulturowe w zreformowanej szkole..., s. 11—22.

(4)

nych korzeni i w łasnej tożsam ości, zw łaszcza w procesie w łączania P olski do europejskiej w spólnoty”4.

Ten now y rodzaj kształcenia zaw arty w propozycjach program ow ych w spół­

czesnej szkoły w ym aga dobrze przygotowanej do tego kadry pedagogicznej, wyposażonej w obszerny zasób w iedzy nie tylko teoretycznej, ale przede wszystkim praktycznej. Realizow anie treści program ow ych z zakresu dziedzic­

tw a kulturow ego w regionie zm usza nauczycieli oraz studentów, przyszłych pe­

dagogów, do perm anentnego w ysiłku kształcenia.

Aby m łode pokolenie Polaków nie w zrastało w braku św iadom ości swojego dziedzictw a, trw ają poszukiw ania coraz to now szych m etod nauczania i p o zy­

skiw ania w iedzy o w łasnym regionie, m iejscu zam ieszkania, ojcow iźnie, w ie­

dzy o własnej tradycji lokalnej i regionalnej. K ształtow anie poczucia odrębno­

ści, ale i własnej w artości, je st procesem długotrw ałym . D la każdego m łodego człow ieka w ażne znaczenie będzie m iało utrw alanie pam ięci o tradycji oraz p o ­ szerzanie w iadom ości o dotychczasow ych osiągnięciach rodzim ej kultury, za­

chow anych zabytkach, o dorobku artystycznym pokoleń ludzi działających na własnej ziem i, ja k rów nież św iadom ość lokalnych w ydarzeń dziejow ych, słowem : znajom ość w szystkich w ytw orów daw nej kultury. W zdobyw aniu w ie­

dzy o przeszłości i kulturze w łasnego regionu podstaw ow ą rolę odgryw ają n a­

uczyciele akadem iccy i w ychow aw cy szkolni, anim atorzy kultury, działacze społeczno-kulturalni, w śród nich zaś lokalni tw órcy i uczestnicy działających w terenie zespołów . W ym ienione grono ludzi pow inno zw rócić uw agę n a zap o­

znaw anie dzieci i studiującej m łodzieży z ich tradycją lokalną i regionalną, p o ­ w inno uczyć szacunku i pam ięci dla dorobku kulturow ego m inionych pokoleń.

Jan P aw eł II w ypow iedział się w tym w zględzie następująco: „Pam ięć je s t tą siłą, która tw orzy tożsam ość istnień ludzkich, zarów no na płaszczyźnie osobo­

wej, ja k i zbiorow ej. Przez pam ięć bow iem w psychice osoby tw orzy się p o ­ niekąd i krystalizuje poczucie tożsam ości”5.

We współczesnej dydaktyce za szczególnie obiecujące uznać trzeba w szel­

kie inicjatyw y podejm ow ane przez pedagogów n a różnych szczeblach edukacji, zw łaszcza zaś te, które dotyczą bezpośredniego odbioru sztuki ludowej w kon­

takcie twórców z odbiorcam i. D latego też w procesie edukacji regionalnej w ażną rolę odgryw ać pow inien żyw y przekaz w artości kulturowych, przede w szystkim słuchow y i w izualny odbiór wykonywanych pieśni, tańców i m uzyki ludowej. O kazją do bardzo bliskiej i bezpośredniej łączności z tw órczością lu ­ dow ą je st organizow any od w ielu lat przez G órnośląski P ark E tnograficzny w C horzow ie W ojewódzki P rzegląd Zespołów Folklorystycznych „W ici”, które­

go 28. edycja odbyła się w czerw cu 2007 roku. P rzegląd organizow any w S kan­

4 M. B o b r o w s k a : Problemy kultury ludowej, folkloru i działalności artystycznej w pro­

gramie kształcenia ogólnego. W: Edukacja regionalna. Dziedzictwo kulturowe w zreformowanej szkole..., s. 109.

5 J a n P a w e ł II: Pamięć i tożsamość. Kraków 2005, s. 149.

(5)

senie, w pięknym otoczeniu przyrody, m a w yjątkow ą aurę, nastrój i zasięg społeczny. U czestnicy konkursu prezentują różnorodne form y i gatunki folkloru obrzędow ego, pieśniow ego i tanecznego6. O dbiorcą scenicznych w ykonań jest szerokie grono słuchaczy i w idzów przybyłych na tę im prezę. Podkreślić n ale­

ży, iż w realizacji zadań dydaktycznych edukacji regionalnej w yraźne m iejsce zająć pow inien czynny udział studentów , dzieci i m łodzieży szkolnej w przeglądzie folklorystycznym „W ici”. Im preza kulturalna oferująca szeroką gam ę utw orów ludow ych, pieśni, m uzyki i tańca, różnych sytuacji obrzędo­

w ych dorocznych i rodzinnych oraz inscenizacji zw yczajów chłopskich, rod zin­

nych, dom ow ych i tow arzyskich, spełnia doniosłą rolę kulturow ą, poznaw czą, dydaktyczną i w ychow aw czą. Św iadom y udział m łodzieży w odbiorze folkloru m uzycznego um ożliw i jej skonfrontow anie w iedzy teoretycznej z praktyką w y­

konaw czą oraz realne poznanie rodzajów m uzykow ania ludow ego. Ż yw y ko n­

takt w idzów z w ykonaw cam i ludow ym i, z prezentow anym i pieśniam i, tańcam i i brzm ieniem kapeli, daw nym i zw yczajam i i obrzędam i cyklu dorocznego i ro ­ dzinnego, zw yczajam i rolniczym i, gospodarskim i oraz zajęciam i dom ow ym i, będzie niezw ykle pom ocny w zachow aniu pam ięci o przeszłości, w odczytaniu i zrozum ieniu zasad funkcjonow ania tradycji ludow ej, ja k rów nież żyw otności, roli i znaczenia utw orów w okalnych, tanecznych i instrum entalnych w ca­

łokształcie daw nej kultury obyczajow ej. Podczas przeglądu każdy uczestnik im ­ prezy m oże poznać podstaw ow e form y pieśniow e prezentow ane w w ielu o d ­ m ianach i w ariantach — od przykładów pieśni obrzędow ych, ulubionych pieśni pow szechnych do ujęć zaw odow ych. P ow ażny w kład w upow szechnianiu w ątków tekstow ych i m elodycznych oraz form tanecznych m ają zespoły biorące udział w konkursie. Ich w ielką zasługą je st prezentow anie mniej zn a­

nych, często ju ż zapom nianych przez w iększą część społeczeństw a utw orów , w ydobyw anych z zakam arków pam ięci starszych w iekiem inform atorów lu d o ­ wych. W ykonaw cy ratują od zapom nienia cząstkę daw nej kultury m uzycznej, upow szechniają w śród słuchaczy now e w ątki tekstow e i m elodyczne, które przyjm ow ane są z aprobatą i aplauzem publiczności. Podczas przeglądu każdy uczestnik m oże w ięc poznać najbardziej charakterystyczne przykłady różnych grup pieśni. Do cennych poznaw czo utw orów n ależą pieśni tow arzyszące obrzędom dorocznym (np. m arzanna, goik, sobótka, dożynki, ostatki, babski com ber, kolędow anie) i rodzinnym (np. w esele, pogrzeb) oraz zajęciom gospo­

darskim i rolniczym (np. darcie pierza, kiszenie kapusty, w yzw olenie kośnika, sianokosy), pieśni należące do grupy pow szechnych, a w śród nich piękne wątki liryczne, pieśni o tem atyce refleksyjnej, m iłosnej, zalotnej, społecznej, ro ­ dzinnej, sierocej, patriotycznej, daw ne u jęcia balladow e o w ydźw ięku dram a­

tycznym czy też zapom niane legendy o św iętych, w reszcie pieśni zaw odow e,

6 K. K a c z k o : Zespoły folklorystyczne i ich rola w utrzymaniu tradycji własnego regionu.

W: Ludzie i kultury. Red. I. B u k o w s k a - F l o r e ń s k a . T. 1. Żory 2003, s. 279—294.

(6)

z charakterystycznym i dla G órnego Śląska przykładam i pieśni górniczych i h u t­

niczych, pieśni gospodarsko-rolnicze, m yśliw skie i żołnierskie. Zespoły sięgają ponadto do różnych w zorów w ykonaw stw a ludow ego. W przeglądzie u czest­

niczą bow iem grupy w okalne (śpiew a cappella), kapele ludow e prezentujące różne brzm ienie i skład instrum entalny, w reszcie zespoły inscenizujące daw ne zw yczaje i obrzędy chłopskie z bogatym zestaw em rekw izytów , sprzętów go ­ spodarstw a dom ow ego i narzędzi rolniczych. R epertuar je s t zatem u rozm aico­

ny, co w iąże się z obow iązującym regulam inem przeglądu. D latego na scenie oprócz grup śpiew aczych i kapel ludow ych w ystępują zespoły taneczne, które prezentują regionalne tańce z tow arzyszeniem kapeli, ja k rów nież zespoły d zie­

cięce, prezentujące folklor swojej grupy w iekow ej (gry, zabaw y, w yliczanki, kołysanki, m arzanna i goik, kolędy życzące). W ażne funkcje dydaktyczne i w ychow aw cze spełnia kategoria „M istrz i u czeń”, ujaw niająca nie tylko nowe talenty i dyspozycje w ykonaw cze m łodych ludzi, ale przede w szystkim m echa­

nizm funkcjonow ania, pielęgnow ania i trw ania folkloru poprzez podtrzym yw a­

nie m iędzypokoleniow ego przekazu, który był podstaw ą kom unikow ania się w tradycyjnym system ie kultury ludowej.

Folklorystyczne „W ici” spełniają w iele doniosłych funkcji, które ro zpatry ­ wać m ożna w kilku płaszczyznach i planach, w odniesieniu do uczestników przeglądu, słuchaczy i odbiorców w ykonań, w tym rów nież postulow anego udziału uczącej się m łodzieży. K ilkuletnia obserw acja zm agań konkursow ych pozw ala zauw ażyć, iż ustalenia regulam inow e w pow ażnym stopniu m otyw ują zespoły do poszukiw ań now ych m ateriałów źródłow ych, inspirują wykonawców do w ydobyw ania m ało znanych, często archaicznych pieśni, zachow anych w p a ­ m ięci starszych w iekiem inform atorów, pieśni, które funkcjonow ały w dawnej tradycji obyczajowej. W ykonawcy utw orów solow ych m ają w tym procesie po ­ ważny udział, ratują bow iem od zapom nienia w iele unikatow ych wątków p ie­

śniowych, zw łaszcza balladow ych, religijnych, dziadow skich i historycznych, prezentow anych w ujęciach wariantowych, zarów no tekstowych, ja k i m uzycz­

nych, w prow adzając je w obieg społeczny. W spółuczestnictw o zespołów folklo­

rystycznych, które reprezentują zróżnicow ane kulturow o społeczności lokalne oraz poszczególne subregiony wojew ództw a śląskiego, pozw ala nie tylko na w zajem ną ocenę występów, porów nanie i odkryw anie różnic lub podobieństw wątków pieśniow ych czy też zachow ań zwyczajow ych, ale przede wszystkim pobudza do dalszych działań artystycznych, utrzym ania w ysokiego poziom u prezentacji oraz pietyzm u w doborze repertuaru.

D la dorosłych w idzów i uczestników im prezy rola przeglądu m a nieco inny charakter. Podczas w ystępów zespołów folklorystycznych słuchacze odbyw ają często intym ną podróż do przeszłości, do lat dzieciństw a i m łodości, przypom i­

n ają sobie w ydarzenia z w łasnego życia. Śpiewy, m uzyka i tańce rodzą w śród słuchaczy niejedną refleksję, po m agają w przyw oływ aniu w spom nień o dom u rodzinnym , przyjaciołach, o sposobach spędzania czasu wolnego, zw łaszcza

(7)

św iątecznego, dziecięcych gier i zabaw , które w ypełniały okres szczęśliw ego i beztroskiego dzieciństw a, sprzyjają też pew nej nostalgii za utraconą m ło do­

ścią pełną planów , życiow ej energii oraz nadziei n a przyszłość.

Z upełnie odm ienną, bodaj najistotniejszą funkcję spełnić m oże przegląd ze­

społów folklorystycznych, gdy czynnym odbiorcą będzie m łodsza generacja słuchaczy, składająca się z dzieci, m łodzieży szkolnej i studentów. „W ici” staną się wówczas w ażną lekcją poglądow ą, realizow aną poprzez żyw y kontakt w i­

dzów z w ykonaw cam i ludow ym i. W ten sposób m łodzi ludzie, odpow iednio przygotow ani przez nauczycieli realizujących program edukacji regionalnej, b ędą m ogli poszerzyć swoją dotychczasow ą w iedzę o kulturze ludowej oraz zdobyć nowe dośw iadczenia, w yw odzące się z bezpośredniej obserw acji ró ż­

nych zjaw isk tradycyjnej kultury, w autentycznym w ykonaniu. Tylko żyw e ob ­ cow anie słuchaczy z w ykonaw cam i ludow ym i pozw oli n a przeżycie duchow ego poczucia w ięzi i w spólnoty grupowej, na bliski kontakt z m uzykam i, w tym rów nież poznanie instrum entów m uzycznych, sposobów wykonawczych, rod za­

jów zespołów, poznanie bogatego repertuaru oraz charakterystycznego brzm ie­

nia m uzyki ludowej. M ożliw ości i sposoby realizacji założeń program ow ych do ­ tyczących dziedzictw a kulturow ego w regionie m ogą być zróżnicowane. W iele zależy od postawy, decyzji i w yboru zadań przez sam ego pedagoga. N ależy w ięc stale przypom inać, iż dziedzictw o rodzim ej kultury należy chronić, przede wszystkim poprzez m ądrą edukację, akcentującą w artości istnienia kultur lo k al­

nych, poprzez uśw iadom ienie roli, ja k ą odgryw ają one w rozw ijaniu poczucia tożsam ości w łasnej, tej lokalnej, ale rów nież narodow ej7.

W procesie edukacji regionalnej ważne znaczenie ma retrospektywne spojrzenie na tradycje ludowe, które na żywo obserwować możemy podczas odbywającego się Wojewódzkiego Przeglądu Zespołów Folklorystycznych

„Wici”. W tej bezpośredniej konfrontacji teorii z prakty ką w ykonaw czą w spółczesna m łodzież pogłębi nie tylko w iedzę o w ielkich przem ianach k ultu­

row ych, ale dostrzegając i rozum iejąc historyczne procesy, z szacunkiem o dnie­

sie się do roli i znaczenia tw órczości folklorystycznej, stanowiącej rdzeń trady­

cyjnej kultury społeczno-obyczajowej. R ozpozna też uniw ersalne w artości tej kultury, które we w spółczesnym św iecie urosły do rangi zjaw isk koniecznych, w ręcz niezbędnych do praw idłow ego funkcjonow ania społeczeństw a8. Do tych w artości należą: rodzina, poczucie więzi rodzinnej, wspólnotowej, lokalnej, sąsiedzkiej, środowiskowej, solidarności i odpow iedzialności za w spólnotę, oby­

czajow ość z całą gam ą obrzędów, zw yczajów i zachow ań społecznych, u m i­

łow anie przyrody, ładu i porządku, religijność, m iłość i przyw iązanie do ziem i 7 Zob. K. Tu r e k : Folklor muzyczny w procesie edukacji regionalnej. W: Integrujące war­

tości muzyki. Red. J.K. D a d a k - K o z i c k a , W. J a n k o w s k i . Warszawa—Cieszyn 2002, s. 125—136.

8 D. S i m o n i d e s : Kultura ludowa a utrzymanie tożsamości narodowej. W: Krajowy kon­

gres kultury wsi..., s. 65.

(8)

rodzinnej. W okresie jedn o czen ia się E uropy zachow anie w łasnej tożsam ości kulturow ej nurtuje w iele europejskich społeczeństw . Przeto ogrom nego znacze­

nia nabierają uczucia w ięzi regionalnej i lokalnej, w spólne dziedzictw o kulturo­

we, w spólna tradycja, w artości i przesłania etyczno-m oralne w yw odzące się z pokładów rodzim ej tradycji. T rw ałym podłożem w ięzi regionalnych pozostaje nadal w spólna gw ara, strój, sposób bycia, w ięzi lokalne, obyczaje oraz cały system w artości uznaw anych przez społeczność lokalną. W ym ienione treści, charakterystyczne dla tradycyjnego m odelu kultury ludow ej, przekazyw ane w pew nym zakresie podczas organizow anego przeglądu zespołów folklory­

stycznych, spełniają w ażkie cele, przede w szystkim poznaw cze, dydaktyczne i w ychow aw cze, ale rów nież głęboko ludzkie, w ięziotw órcze, integracyjne i w spólnotow e, rekreacyjne i ludyczne. Jako w ażną część dziedzictw a k ulturo­

w ego należy je nie tylko chronić i pielęgnow ać, ale przede w szystkim doku ­ m entow ać i popularyzow ać w jeszcze szerszym kręgu społecznym .

F olklor muzyczny, obrzędowy, pieśniow y i taneczny przekazyw any na współczesnej scenie m oże utrw alać daw ne, zbliżone do autentyku, ludowe tra­

dycje m uzyczne, co czyni w św iadom y sposób w iele zespołów regionalnych, ale m oże rów nocześnie w yzw alać potrzebę w spółżycia z nim trw ale i m ocno, insp i­

rując wykonawców do dalszych wysiłków twórczych. Pam iętać należy, że p rze­

kaz dziedzictw a kulturow ego i duchow ego je st podstaw ow ym w arunkiem trw a­

nia danej kultury, a słowo „tradycja” (pochodzi od łacińskiego tr a d e r e ) mówi o funkcji pam iętania i przekazyw ania9.

W ojewódzki P rzegląd Zespołów Folklorystycznych „W ici” w C horzow ie m oże być zatem receptą na spełnione życie artystyczne w ielu grup regional­

nych, zespołów w okalnych i instrum entalnych. D la w spółczesnego pokolenia słuchaczy pozostanie niecodzienną okazją do poznaw ania i utrw alania w iedzy 0 przeszłości, do odkryw ania rodzim ych korzeni, uniw ersalnych w artości i p o ­ nadczasow ych przesłań folkloru, do utożsam iania się z w łasnym regionem 1 jeg o kulturą.

9 Zob. J a n P a w e ł II: Pamięć i tożsamość..., s. 151—156.

Krystyna Turek

A music folklore in a regional education (on the example of “Wici”, a Voivodship Overview of Folklore Bands in Chorzów)

S u m m a r y The subject-matter of the article is connected with the programme issues of “A regional edu­

cation a cultural heritage in the region”. The text proposes an active participation of the youth in

“Wici”, a Voivodship Overview of Folklore Bands organized by an Upper-Silesian Ethnographic

(9)

Park in Chorzów. The review itself can be a precious object lesson, during which the old songs, music and dances, family traditions, calendar customs and social behaviours are presented.

A living contact the participants of this meeting have with the past, traditional verbal-music works and folklore performance will allow for consolidating the knowledge on one’s own cultural heritage. It will also help to discover one’s own origins and universal values of folklore as well as identify oneself with the region and its culture.

Krystyna Turek

Le folklore musical dans l’éducation régionale (à l’exemple du Festival des Groupes Folkloriques « Wici » de la Voïvodie à Chorzów)

R é s u m é Le sujet de l’article est lié avec des problèmes de programme de « l’Education régionale — le patrimoine culturel de la région ». Le texte présente la proposition d’une participation active de la jeunesse scolaire dans le Festival des Groupes Folkloriques « Wici » de la Voïvodie, organisé par Górnośląski Park Etnograficzny à Chorzów. Le festival peut être une étude sur le terrain im­

portante, pendant laquelle on présente des chants, la musique et des danses anciens, des traditions familiales, des coutumes et des formes sociales.

Un contact vif des participants de la rencontre avec le passé, avec une production tradition­

nelle musicale et verbale et avec une représentation folklorique permet de consolider la connais­

sance du patrimoine culturel. C’est également une occasion pour découvrir ses racines et des valeurs universelles du folklore, et s’identifier à sa région et à sa culture.

Obraz

Updating...

Powiązane tematy :