Okrajki nitrofilne z rzędu Convolvuletalia sepium dolin rzecznych zlewni Białej Przemszy

Pełen tekst

(1)
(2)
(3)

OKRAJKI NITROFILNE Z RZĘDU CONVOL VULE TALIA SEPIUM DOLIN RZECZYCH ZLEWNI

BIAŁEJ PRZEMSZY

KRZYSZTOF MALEWSKI

KATOWICE 2011

(4)

WYDAWCA

CENTRUM DZIEDZICTWA PRZYRODY GÓRNEGO ŚLĄSKA

ul. św. Huberta 35, 40-543 Katowice tel. (032) 209 50 08, 609 29 93

e-mail: cdgps@ cdgps.katowice.pl; http: //www.cdgps.katowice.pl

Zdjęcie na okładce:

Fragment płatu Eupatorietum cannabini w Błędowie nad Białą Przem szą Autor: K rzysztof Malewski

ISBN 978-83-925142-5-1

W

Projekt okładki i skład typograficzny:

Agnieszka Świstak Druk:

Pracownia komputerowa Jacka Skalmierskiego Gliwice 44-100, ul. Pszczyńska 44/9

COPYRIGHT BY

CENTRUM DZIEDZICTWA PRZYRODY GÓRNEGO ŚLĄSKA

2011

(5)

OKRAJKI NITROFILNE Z RZĘDU CONVOLVULETALIA SEPIUM

DOLIN RZECZYCH ZLEWNI BIAŁEJ PRZEMSZY

KRZYSZTOF MALEWSKI

Akademia Wychowania Fizycznego Katedra Nauk Fizjologiczno-Medycznych

ul. Mikolowska 72a, 40-065 Katowice

1. W stę p ... 5

2. Metody badań...5

3. Systematyka wyróżnionych fitocenonów... 6

4. Charakterystyka roślinności...7

5. Podsumowanie... 14

Tabele fitosocjologiczne... 16

P iśm ien n ictw o ... 29

Summary... 31

Zusammenfassung... 31 Recenzent: Stanisław Wika

(6)

.

i w i ï W / f

(7)

1. WSTĘP

Zbiorowiska ziołorośli nitrofilnych są charakterystycznym i interesującym elementem roślinności badanych dolin rzecznych. Do tej pory jednak, pomimo ich ekspansywności i szerokiego rozpowszechnienia należą do słabo zbadanych w naszym kraju. Praca niniejsza prezentująca charakterystykę fitosocjologiczną zbiorowisk okrajkowych z rzędu ConvolvuletaIia sepium jest kolejnym opracowaniem poświęconym roślinności dolin rzecznych zlewni Białej Przemszy.

Informacje dotyczące fizjografii terenu badań oraz wybrane zagadnienia związane z ekologiąomawianych zbiorowisk odnaleźć można we wcześniej szych publikacj ach (m.in.: Malewski, Wika 2003; Malewski 2005).

2. M ETODY BADAŃ

Badania terenowe roślinności dolin rzecznych zlewni Białej Przemszy prowadzono w latach 1995-1999. Uwzględniając czynniki geograficzne i hydrograficzne dokonano podziału obszaru badań na 14 odcinków badawczych (ryc. 1.) Nazewnictwo flory naczyniowej przyjęto za Mirkiem i in. (2002), natomiast mszaków i porostów za Ochyrą i in. (2003), oraz Fałtynowiczem (2003). Zdjęcia fitosocjologiczne sporządzono zgodnie z zasadami opracowanymi przez Braun- Błanąueta (1964). Systematykę i nazewnictwo zbiorowisk roślinnych przyjęto za Brzegiem i W ojterską(2001). W pracy wykorzystano 84 zdjęcia fitosocjologiczne, które zestawiono w 12 tabelach analitycznych. W tabelach zawierających 5 i więcej zdjęć obliczono stopień stałości dla poszczególnych gatunków. Za oznaczenie materiału briologicznego chciałbym serdecznie podziękować Panu dr hab.

Adamowi Steblowi.

W tabelach zastosowano następujące skróty nazw miejscowości:

Błę - Błędów, Buk - Bukowno, B y d - Bydlin, Cie - Cieślin, Cię - Ciężkowice, Che - Chechło, Chr - Chrząstowice, Chw - Chwaliboskie, Doł - Doły, Gol - Golczowice, Hut - Hutki-Kanki, Jar - Jaroszowiec, Jęz - Jęzor, Kar - Kama, Kaz

— Kazimierz Górniczy, Klu — Klucze, Kob — Kobylnica, Kol — Kolbark, Las - Laski, Mac - Maczki, Okr - Okradzionów, Pod - Podpolis, Pol - Polis, Rud - Rudy,

(8)

Ryc - Ryczówek, Sła - Sławków, Str - Strzemieszyce, Zar - Zarzecze, ZS - Zalew Sosina.

Fig. 1. The division o f the Biała Przemsza basin’s river valleys into study sections.

3. SYSTEMATYKA W YRÓŻNIONYCH FITOCENONÓW

Artemisietea vulgaris Lohmeyer, Preising et R. Tx. in R. Tx. 1950 Convolvuletalia sepium R. Tx. 1950 em. Oberd. in Oberd. et al. 1967

Calystegion sepium R. Tx. (1947) em. 1950 1. Eupatorietum cannabini R. Tx. 1937

2. Rudbeckio-Solidaginetum R. Tx. et Raabe in R. Tx. 1950 ex Fijałkowski 1978

3. Impatienti glanduliferae-Convolvuletiim sepium (Moor 1958) Hilbig 1972

4. Fallopio-Humuletum lupuli Brzeg 1989 ex Brzeg et M. Wojterska 2001

Petasition officinalis Sillinger 1933 em. R. Tx. 1967

5. Agropyro repentis-Aegopodietum podagrariae R. Tx. 1967 em.

Neuhäuslova-Novotnä et al. 1969

6. Aegopodio-Petasitetum hybridi R. Tx. (1937) 1947 7. Anthriscetum sylvestris Hadać 1978

8. Aegopodio-Geranietum pratensis Hadać 1978

Galio-Alliarion (Oberd. 1962) Lohmeyer et Oberd. in Oberd. et al. 1967 9. Geo urbani-Chelidonietum m aji Jarolim ek et al. 1997

6

(9)

10. Impatientetum parvijiorae Brzeg 1989 ex Borysiak 1994

11. Epilobio montani-Geranietum robertiani Lohmeyer in Oberd. et al.

1967 ex Gors et Th. Müller 1969 em. Hilbig 1972

12. Stachyo sylvaticae-Impatientetum noli-tangere Pass. 1967 ex Hilbig 1972

4. CHARAKTERYSTYKA ROŚLINNOŚCI

Eupatorietum cannabini R. Tx. 1937 [Tabela 1, s. 17]

Zespół sadźca konopiastego jest na obszarze dolin rzecznych zlewni Białej Przemszy najczęściej spotykanym zbiorowiskiem okrajkowym ze związku Calystegion sepium. Opisywany syntakson przywiązany jest do wilgotnych siedlisk eutroficznych, rzadziej mezotroficznych. Jest typowym elementem dynamicznego kręgu Fraxino-Alnetum. Jego fitocenozy występują zawsze w pobliżu dróg leśnych, na krawędziach lasów i łąk, na porębach.

Płaty Eupatorietum cannabini są zazwyczaj trój warstwowe. W ysoką do 1,5 m warstwę zielną buduje nadający zbiorowisku charakterystyczną fizjonomię sadziec konopiasty. W spółtworzą j ą czasami dorodne okazy między innymi: wiązówki błotnej, wierzbownicy kosmatej i ostrożnia warzywnego. W warstwie środkowej dom inują niższe okazy Filipéndula ulmaria i innych bylin. Najmniejszym zwarciem wyróżnia się warstwa najniższych roślin zielnych. Płaty opisywanego zbiorowiska nie zajm ują zbyt dużych powierzchni (10-20 m2) i zwykle charakteryzują się maksymalnym pokryciem roślinności. Niewielką rolę w omawianych fitocenozach odgrywają gatunki ze związku Calystegion sepium. W kilkunastu płatach (zdjęcia 1-11) odnalezionych na siedliskach bardziej ruderalnych częściej występują gatunki z rzędu Convolvuletalia sepium i klasy Artemisietea. W fitocenozach Eupatorietum cannabini opisanych przez Kompałę (2000) z Kotliny Dąbrowskiej w iększą rolę odgrywały rośliny łąkowe z klasy Molinio-Arrhenatheretea.

Brzeg (1989b) umieszcza omawiany syntakson w związku Calystegion sepium i podzwiązku Humulo-Fallopenion. Ta jednostka syntaksonomiczna obejmowałaby, w odróżnieniu od podzwiązku Senecionion fluviatilis, ziołoroślowe i welonowe zbiorowiska okrajkowe, związane zazwyczaj z siedliskami olesów oraz łęgów olszowych i jesionowo wiązowych.

Zespół Eupatorietum cannabini był podawany z terenu naszego kraju m.in.

przez: Falińskiego (1966), Balcerkiewicza (1976), K rotoską(l 976), Fijałkowskiego (1978). O jego występowaniu w dolinie Białej Przemszy pisał Szczypek i in. (1994), a w dolinie Sztoły - Babczyńska Sendek i Cabała (1997).

(10)

Rudbeckio-Solidaginetum R. Tx. et Raabe in R. Tx. 1950 ex Fijałkowski 1978 [Tabela 2, s. 18]

Nadrzeczne ziołorośla zespołu Rudbeckio-Solidaginetum nie należą do często występujących na terenie badań. Ich obecność odnotowano jedynie w dolinach rzecznych Białej Przemszy, Tarnówki i Bobrka. Omawiane fitocenozy zajmowały miejsca na piaszczystych aluwiach, zwykle w sąsiedztwie siedlisk ruderalnych.

W badanym terenie towarzyszyły im, oprócz zbiorowisk szuwarowych (np.

Phalaridetum arundinaceae czy Phragmitetum communis), płaty innych ziołorośli z rzędu Convolvuletalia sepium.

W charakteryzujących się zazwyczaj dużym pokryciem (80-100%) płatach Rudbeckio-Solidaginetum dominuje nawłoć późna. Występowanie Solidago canadensis odnotowano jedynie w dwóch zdjęciach fitosocjologicznych. Trzeci gatunek charakterystyczny zespołu - Rudbeckia hirta rósł tylko w jednym miejscu, natomiast w żadnym z nich nie występowała Rudbeckia laciniata. Fitocenozy opisywanego zespołu cechuje ubóstwo florystyczne (4-12 gatunków w zdjęciu).

Omawiane zbiorowisko, ujęte w obrębie związku Calystegion sepium i podzwiązku Humulo-Fallopenion, podaje również Kompała (2000) z terenu Kotliny Dąbrowskiej. Brzeg natomiast (1989b) zalicza fitocenozy Rudbeckio- Solidaginetum do podzwiązku Senecionion fluviatilis, który obejmuje zbiorowiska ziołoroślowe towarzyszące zaroślom wierzbowym i łęgom w dolinach rzek.

O występowaniu Rudbeckio-Solidaginetum w naszym kraju pisali m.in.:

Fijałkowski (1978), Kępczyński i Rutkowski (1981), Brzeg (1983, 1989a), Wika (1986).

Impatienti glanduliferae-Convolvuletum sepium (Moor 1958) Hilbig 1972 [Tabela 3, s. 19]

Na badanym terenie odnaleziono dwa płaty zespołu niecierpka gruczołowatego. Porastały one niezbyt strome, obwałowane stoki doliny Białej Przemszy w Sławkowie. Opisywane zbiorowisko wykształciło się na obrzeżach niewielkich zarośli wierzbowych, nawiązując łączność przestrzenną z fitocenozami Phalaridetum arundinaceae i Rudbeckio-Solidaginetum.

W obu płatach Impatienti-Convolvuletum bezwzględnie dominuje niecierpek gruczołowaty. Towarzyszyły mu nieliczne gatunki reprezentujące związek Calystegion sepium, m.in.: Stachys palustris, Phalaris arundinacea i Barbarea vulgaris. W omawianych fitocenozach stale obecne, choć nieosiągające większego pokrycia są gatunki z klasy Artemisietea i rzędu Convolvuletalia sepium. Pomimo zajmowania nitrofilnych siedlisk, dorodne i barwne fitocenozy buduje dosyć ograniczona liczba gatunków.

(11)

Dane na temat występowania w naszym kraju zespołu niecierpka gruczołowatego publikowali m.in.: Sowa (1971), Fijałkowski (1978) i Brzeg (1989b). Ten ostatni uważa, że opisywany zespół jest syntaksonem młodym, który obecnie dynamicznie kształtuje swój skład florystyczny i strukturę.

Fallopio-Humuletum lupuli Brzeg 1989 ex Brzeg et M. Wojterska 2001 [Tabela 4, s. 20]

Zespół rdestu zaroślowego i chmielu zwyczajnego związany jest z higrofilnymi lasami Fraxino-Alnetum. Jego płaty wykształcają się często na brzegach zarośli, wzdłuż ścieżek i dróg śródleśnych, na siedliskach wilgotnych i żyznych. Specyficzną, zaroślowo-welonową fizjonomię nadają im pnącza. Przede wszystkim dominują w nich pędy Humulus liipuhis, rzadziej Fallopia dumetorum, które wspinają się do wysokości kilku metrów, najczęściej po krzewach, a także pniach i gałęziach drzew. Na siedliskach antropogenicznych, wśród pnączy pojawia się również Bryonia alba, osiągając znaczące pokrycie (por. tab. 4, zdjęcia 1-3). Pozostałe rośliny zielne wypełniają luki pomiędzy nimi. Niektóre z nich, np.

Urtica dioica czy Rubus caesius, stanowią również podporę dla oplatających je roślin. Większość opisywanych płatów ma charakter naturalny. Jest to przewodnie zbiorowisko okrajkowe podzwiązku Humulo-Fallopenion.

Według Brzega (1989a) skala ekologiczna Fallopio-Humuletum lupuli jest szeroka, a omawiane zbiorowisko jest pospolite w naszym kraju na terenach 0 słabo przekształconej szacie roślinnej.

Agropyro repentis-Aegopodietum podagrariae R. Tx. 1967 em. Neuhauslova- Novotna et al. 1969

[Tabela 5, s. 21]

Zespół podagrycznika pospolitego należy do najczęściej spotykanych zbiorowisk okrajkowych na badanym terenie. Płaty Agropyro-Aegopodietum występują zazwyczaj na obrzeżach lasów łęgowych. Często zajm ują siedliska przekształcone przez człowieka, tj. przydroża, zaniedbane ogrody itp. W badanym terenie zazwyczaj kontaktują się z innymi zbiorowiskami nitrofilnych okrajków.

W wielowarstwowych fitocenozach współdominuj ą.Aegopodium podagraria 1 Urtica dioica (por. tab. 5). W większości płatów przewagę uzyskuje jednak podagrycznik pospolity. Tylko w trzech fitocenozach (zdjęcia 1-3) pokrzywa zwyczajna osiąga od niego większe pokrycie. Urtica dioica tworzy zazwyczaj najwyższą warstwę płatów, a podagrycznik pospolity buduje wraz z innymi bylinami warstwę środkową. Najniżej sięgająpędy takich apofitów,jak: Glechoma hederacea, Stellaria media i Lysimachia nummularia. Spośród gatunków charakterystycznych

(12)

omawianego syntaksonu, tylko Aegopodium podagraria byt obecny we wszystkich płatach. Zdjęcia 1-8, w których stwierdzona została jasnota plamista reprezentują - jak się wydaje - bardziej naturalną postać Agropyro-Aegopodietum. Obecne są tu ponadto Anthriscus sylvestris i Heracleum sphondylium. W pozostałych fitocenozach, z większą stałością występują gatunki ze związku Arction lappae, przywiązane z reguły do siedlisk mderalnych. Opisywane płaty wykazują podobieństwo do fitocenoz podawanych jako Urtico-Aegopodietum przez Brzega (1989a) z Wielkopolski. Autor nie zaobserwował w nich jednak obecności Arctium lappa. Omawiany zespół uważany jest przez Brzega (1989b) za centralny syntakson związku Petasition officinalis. O występowaniu Agropyro repentis-Aegopodietum podagrariae na obszarze Kotliny Dąbrowskiej pisze w swojej pracy Kompała (2000). Analogiczne fitocenozy opisywane jako Urtico-Aegopodietum były podawiane ponadto z wielu regionów naszego kraju, m.in. przez: K rotoską(1976), Brzega i Nowakowskiego (1981), Brzega (1983), Wikę (1986).

Aegopodio-Petasitetum hybridi R. Tx. (1937) 1947 [Tabela 6, s. 22]

Zespół niżowych łopuszyn z lepiężnikiem różowym należy do bardzo rzadkich na obszarze objętym badaniami. Dwa płaty omawianego zbiorowiska odnaleziono w dolinie Białej Przemszy, w okolicy Chrząstowic. Porastały one brzegi niewielkich rozlewisk, powstałych na skutek odcięcia meandrów rzeki, która zmieniła swój główny nurt. Pojedynczy płat Aegopodio-Petasitetum hybridi opisano również z terenu rozlewisk źródliskowych Centurii w Hutkach-Kankach. W badanym terenie stykał się on bezpośrednio z fitocenozami Cochlearietum polonicae. W obu przypadkach omawiane zbiorowisko zajmowało silnie wilgotne i żyzne siedliska 0 charakterze zalewowym.

Bardzo słabo zaznacza się przynależność niżowych łopuszyn z badanego terenu do związku Petasition officinalis i rzędu Convolvuletalia sepium. W opisywanych fitocenozach niepodzielnie panuje Petasites hybridus. Towarzyszyły mu nieliczne 1 nie osiągające większego pokrycia gatunki z klasy Artemisietea. We wszystkich płatach odnotowano występowanie roślin szuwarowych z klasy Phragmitetea.

Pierwotnie zespół Aegopodio-Petasitetum hybridi był umieszczany w związku Filipendulo-Petasition, w klasie Molinio-Arrhenatheretea (Faliński, Falińska 1965;

Faliński 1966). Jako odrębny zespół związku Petasition officinalis podawali go m.in.: Borysiak i Mocek (1985) oraz Brzeg (1989a).

10

(13)

Anthriscetum sylvestris Hadać 1978 [Tabela 7, s. 23]

Fitocenozy zbiorowiska ziołoroślowego z trybulą leśną należą do rzadkich na badanym obszarze. Pojedyncze płaty Anthriscetum sylvestris odnaleziono jedynie w dolinach: Białej Przemszy, Białej, Tarnówki i Centurii. Rozwijały się one na siedliskach antropogenicznych, w wilgotnych rowach przydrożnych bądź śródłąkowych.

W płatach Anthriscetum sylvestris niepodzielnie panuje trybula leśna. Spośród łopianów występuje w nich jedynie Arctium lappa. Zdaniem Brzega (1989b) oraz Brzega i Nowakowskiego (1981) to właśnie łopiany wyróżniaj ąomawiany syntakson w stosunku do Agropyro-Aegopodietum. Na badanym terenie łopian większy rośnie w obydwu zbiorowiskach, jednak w płatach Anthriscetum sylvestris uzyskuje większe pokrycie. Skład florystyczny zbiorowiska uzupełniają głównie taksony z klasy Artemisietea i rzędu Convolvuletalia sepium. Znaczącą rolę odgrywają także gatunki towarzyszące. Prawdopodobnie wszystkie odnalezione na badanym obszarze płaty omawianego zbiorowiska należą do mezofilnego podzespołu A. s. poetosum trivialis. Podobne fitocenozy opisuje z obszaru Wielkopolski Brzeg (1989a). Również Kompała (2000) odnotowała w Kotlinie Dąbrowskiej płaty nawiązujące do wyżej wymienionej subasocjacji Anthriscetum sylvestris.

Według Brzega (1989a) w szeregu sukcesyjnym fitocenozy Anthriscetum sylvestris wypierają z reguły zbiorowiska ze związku Arction lappae.

Na obszarze środkowej części Wyżyny Krakowsko-Wieluńskiej występowanie omawianego syntaksonu odnotował Wika (1986).

Aegopodio-Geranietum pratensis Hadać 1978 [Tabela 8, s. 24]

Omawiane zbiorowisko ziołoroślowe z bodziszkiem łąkowym występuje sporadycznie na terenie objętym badaniami. Odnalezione płaty występują na obrzeżach fitocenoz Querco roboris-Pinetum lub Fraxino-Alnetum. Porastają stosunkowo mało wilgotne, zacienione siedliska, w pobliżu dróg polnych.

Niezbyt wielkie powierzchniowo płaty omawianego zbiorowiska (15-30 m2) charakteryzują się maksymalnym zwarciem. We wszystkich fitocenozach panuje jedyny gatunek charakterystyczny zespołu - bodziszek łąkowy, który w okresie kwitnienia wyróżnia się zdecydowanie na tle innych bylin. W płatach Aegopodio- Geranietum pratensis znaczący udziałm ajątaksonyzklasy Artemisietea, szczególnie te charakterystyczne dla rzędu Convolvuletalia sepium oraz ze związku Petasition officinalis. Gatunki towarzyszące, prawie nigdy nie osiągają większego pokrycia.

W szystkie odnalezione na terenie badań fitocenozy Aegopodio-Geranietum

(14)

charakteryzują się nieco odmiennym składem gatunkowym. Reprezentują one prawdopodobnie różne stadia sukcesyjne omawianego zbiorowiska. Podobne płaty Aegopodio-Geranietum, w których jednak większą rolę odgrywały składniki łąkowe z klasy Molinio-Arrheantheretea, opisuje z Kotliny Dąbrowskiej Kompała (2000).

Omawiany zespół należy do pospolicie występujących syntaksonów w naszym kraju. Jednak dane na jego temat są bardzo skąpe w opublikowanej literaturze (Balcerkiewicz 1976, Brzeg 1989a).

Geo urbani-Chelidonietum m aji Jarolim ek et al. 1997 [Tabela 9, s. 25]

Okrajkowe zbiorowisko poziewników i jaskółczego ziela występuje na badanym terenie stosunkowo rzadko. Spotykano je najczęściej na zacienionych przydrożach, zwykle na obrzeżach różnego typu zadrzewień. Jego płaty były przywiązane do słabo wilgotnych, mezotroficznych siedlisk. O stosunkowo niewielkich wymaganiach troficznych omawianego syntaksonu w porównaniu z innymi zbiorowiskami okrajkowymi związku Galio-Alliarion wspom ina Brzeg (1989b).

W charakteryzujących się dużym pokryciem fitocenozach zespołu Geo urbani- Chelidonietum maji dominuje glistnik jaskółcze ziele. W kilku płatach opisywanego zbiorowiska zaznacza się również obecność dwóch gatunków poziewników, tj.:

Galeopsis tetrahit i G. pubescens. Pozostałe gatunki budujące omawiany syntakson i należące głównie do rzędu Convolvuletalia sepium i klasy Artemisietea nie osiągają zbyt dużego pokrycia. Z najw iększą stałością spośród nich występują:

Rubus caesius, Lamium maculatum, Glechoma hederacea i Urtica dioica. Dosyć słabo zaznacza się przynależność omawianego zbiorowiska do związku Galio- Alliarion. Warstwa mszysta rozwinęła się w dwóch płatach (por. zdj. 1-2 w tab. 9).

Budują j ą Ceratodon purpureus i Brachythecium albicans.

Opisywane fitocenozy nawiązują do płatów Galeopsido-Chelidonietum obserwowanych przez Brzega (1989a) w Wielkopolsce. Brzeg (1989b) umieścił omawiany syntakson w obrębie podzwiązku Eu-Lapsano-Geranion, który w odróżnieniu od podzwiązku Stachyo-Impatiention, obejmuje zbiorowiska okrajkowe rozwijające się na obrzeżach zwykle sztucznych zadrzewień pod wpływem silnej antropopresji. Zespół Geo urbani-Chelidonietum maji jest zapewne szeroko rozpowszechniony w naszym kraju. Jednak w dotychczas opublikowanej literaturze informacje na jego temat są bardzo skąpe.

12

(15)

Impatientetum parviflorae Brzeg 1989 ex Borysiak 1994 [Tabela 10, s. 26]

Zespół niecierpka drobnokwiatowego występuje rzadko na terenie badań.

Odnaleziono zaledwie kilka jego płatów w dolinie Białej Przemszy w okolicy Golczowic, Kluczy i Maczek. Siedliskiem dla nich są silnie wilgotne, eutroficzne miejsca w obrębie terasy zalewowej. W ypełniają one luki w łęgach Fraxino- Alnetum, częściowo wchodząc pod okap drzew.

Płaty Impatientetum pawiflorae nie zajm ują zbyt dużych powierzchni (10-20 n r). We wszystkich zdecydowanie panuje niecierpek drobnokwiatowy.

Spośród gatunków związku Galio-Alliarion tylko trzy z nich - Geranium robertianum, Chelidonium majus i Moehringia trinervia występują w połowie płatów (por. tab. 10). Liczebną przewagę m ają rośliny z rzędu Convolvuletalia sepium i klasy Artemisietea. Nieco odmienny skład florystyczny Impatientetum parviflorae podały Borysiak (1994) z doliny Warty i Kompała (2000) z obszaru

Kotliny Dąbrowskiej.

O występowaniu omawianego syntaksonu w naszym kraju pisali ponadto m.in. Fijałkowski (1966) i Święs (1989).

Epilobio montani-Geranietum robertiani Lohmeyer in Oberd. et al. 1967 ex Gors et Th. Muller 1969 era. Hilbig 1972

[Tabela 11, s. 27]

Zespół bodziszka cuchnącego jest najczęściej występującym na badanym terenie okrajkowym zbiorowiskiem ze związku Galio-Alliarion. Jego płaty spotyka się głównie na obrzeżach lasów łęgowych, w miejscach rzadko zalewanych, raczej przesuszonych. Zgodnie z poglądami Brzega (1989b) Epilobio-Geranietum robertiani należy uznać za centralną asocjację podzwiązku Stachyo-Impatiention.

W zdecydowanej większości opisywanych fitocenoz panuje Geranium robertianum, gatunek charakterystyczny związku Galio-Alliarion. Z pewnością uzyskuje on w opisywanym zbiorowisku swoje optimum. W płatach Epilobio- Geranietum odnajujemy po za tym sporą grupę gatunków z rzędu Convolvuletalia sepium i klasy Artemisietea. Spośród nich największą stałość osiągają m.in.:

Galium aparine, Urtica dioica, Lamium maculatum i Rubus caesius. Znaczącym składnikiem budującym omawiane fitocenozy są również gatunki towarzyszące a w szczególności - Ranunculiis repens. Liczba taksonów w poszczególnych zdjęciach fitosocjologicznych waha się od 9 do 19 (średnio 15). Zespół nie wykazuje wewnętrznego zróżnicowania.

Brzeg (1989a) obserwował płaty zespołu bodziszka cuchnącego na skraju lasów liściastych z klasy Querco-Fagetea oraz monokultur sosnowych. Nie

(16)

odnotował w nich antropofitów. W porównaniu z analogicznymi fitocenozami z doliny Białej Przemszy były one zdecydowanie bogatsze florystycznie, zwłaszcza 0 gatunki leśne, które przeszły z runa leśnego sąsiadujących zbiorowisk.

Opisywany zespół bodziszka cuchnącego jest pospolitym i często podawanym zbiorowiskiem okraj ko wym z naszego kraju. Pisali o nim m.in. Balcerkiewicz (1976) oraz Brzeg i Krotoska (1984).

Stachyo sylvaticae-Impatientetum noli-tangere Pass. 1967 ex Hiłbig 1972 [Tabela 12, s. 28]

N a badanym terenie odnaleziono dwa płaty okrajkowego zbiorowiska z niecierpkiem pospolitym. Jeden z nich porastał cienisty brzeg łęgu w Golczowicach, drugi zajmował niewielkie prześwietlenie w drzewostanie łęgowym w okolicy Jaroszowca. Ich żyzne siedliska charakteryzowały się dużą wilgotnością.

W opisywanych fitocenozach dominuje bezwzględnie niecierpek pospolity.

Jego pędy nadają zbiorowisku charakterystyczną fizjonomię zwartych ziołorośli.

Towarzyszy mu grupa gatunków wyróżniających zespół Stachyo-Impatientetum;

należą do nich: Lamium maculatum, Glechoma hederacea, Galium aparine 1 Aegopodium podagraria. Skład florystyczny zbiorowiska uzupełniają nieliczne i nie osiągające większego pokrycia gatunki ze związku Galio-Alliarion, rzędu Convlvuletalia sepium a także klasy Artemisietea. Spośród gatunków towarzyszących w obydwu obserwowanych płatach występuje jedynie Lysimachia vulgaris. Ogólna liczba gatunków w zwartych fitocenozach Stachyo-Impatientetum nie przekracza 13.

5. PODSUMOWANIE

1. W wyniku przeprowadzonych w latach 1995-1999 badań fitosocj ologicznych na obszarze dolin rzecznych zlewni Białej Przemszy stwierdzono występowanie 12 zbiorowisk nitrofilnych okrajków z rzędu Convolvuletalia sepium.

2. Najbardziej rozpowszechnionym na obszarze badanych dolin rzecznych zbiorowiskiem okrajkowym ze związku Calystegion sepium jest zespół Eupatorietum cannabini. Jego fitocenozy odnaleziono w 8 odcinkach badawczych (BP-1, BP-2, BP-3, BP-4, TR, BR, KB, BA).

3. Wśród zbiorowisk okraj ko wy ch ze związku Calystegion sepium na szczególną uwagę zasługują dosyć dobrze wykształcone na badanym terenie, zaroślowo-welonowe fitocenozy zespołu Fallopio-Humuletum lupuli. W ystępują one w 4 odcinkach badawczych (BP-2, BP-3, CE, BR).

4. Znacznie mniejsząrolę odgrywająna badanym terenie pozostałe zbiorowiska ze związku Calystegion sepium. Nieliczne płaty Rudbeckio-Solidaginetum

14

(17)

występowały jedynie w dolinach rzecznych Białej Przemszy (BP-1, BP-3, BP-5), Bobrka i Tarnówki. Fitocenozy Impatienti glanduliferae-Convolvu/etum sepium odnaleziono natomiast w jednym odcinku badawczym (BP-3).

5. Stosunkowo często odnajdujemy na terenie badań fitocenozy zespołu podagrycznika pospolitego. To najbardziej rozpowszechnione zbiorowisko ze związku Petasition officinalis odnaleziono w 8 odcinkach badawczych (BP-1, BP-2, BP-3, BP-4, TR, ST, CN, KB).

6. Interesującym, choć rzadkim elementem roślinności dolin rzecznych zlewni Białej Przemszy są pozostałe zbiorowiska ze związku Petasition officinalis.

Płaty niżowych łopuszn z lepiężnikiem różowym Aegopodio-Petasitetum hybridi odnaleziono jedynie w dolinach rzecznych Białej Przemszy (BP-1) i Centurii.

Pojedyncze fitocenozy Anthriscetum sylvestris rozwinęły się natomiast w dolinach:

Białej Przemszy, Białej, Centurii i Tarnówki. Występowanie płatów Aegopodio- Geranietum pratensis potwierdzono jedynie w dolinie Białej Przemszy (BP-3).

7. Zespół bodziszka cuchnącego Epilobio montani-Geranietum robertiani jest najczęściej występującym na badanym terenie zbiorowiskiem okrajkowym ze związku Galio-Alliarion. Jego płaty spotykamy w 7 odcinkach badawczych (BP-1, BP-3, BP-4, TR, KB, ST, BR).

8. W badanych dolinach rzecznych okrajki nitrofilne ze związku Galio- Alliarion reprezentowane są ponadto przez stosunkowo rzadko występujące płaty zespołów: Geo urbani-Chelidonietum maji (BP-1, BP-3, ST, BR), Impatientetum parviflorae (BP-1, BP-2, BP-4) i Stachyo sylvaticae-Impatientetum noli-tangere

(BP-1).

(18)

TABELE FITOSOCJOLOGICZNE

(19)

Tabela 1 - Table 1. Eupatorietum cannabini R. Tx. 1937

N um er zdjęcia Successive num ber o f relevé N um er zdjęcia w terenie Field num ber o f relevé Data

Date Miejsce Locality Odcinek Section

Brzeg rzeki (L - lewy, P - prawy) River-bank (L - left, P - right) Pokrycie warstwy c (%) C over o f layer c in % Powierzchnia zdjęcia (n r ) Area o f relevé in n r Liczba gatunków Num ber o f species

‘Ch. + D. Eupatorietum cannabini:

*Eupatorium cannabinum Filipéndula almaria Cirsium oleraceum Holctis lanatus Geum rivale Rubus idaeus Ch. + °D. Calystegion sepium :

Epilobium hirsutum

°Solanum dulcamara

°Phalaris arundinacea Solidago gigantea

°Stachys palustris

°Phragmites australis Symphytum officinale Calystegia sepium

° C ar ex gracilis

Ch.Convolvuletalia sepium + zArtemisietea:

Galium aparine Moehringia trinervia zUrtica dioica 1Artem isia vulgaris

Arctium lappa Geum urbanum lB allota nigra zAgropyron repens Aegopodium podagraria Inne (O thers):

Lysimachia vulgaris Lythrum salicaria Juncus effusus Ranunculus repens Rumex acetosa Valeriana simplicifolia

Ranunculus acris _________ _______

1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19

534 544 514 528 480 159 75 76 476 183 184 160 180 179 161 178 175 176 181

03.07. 16.07. 21.06. 28.06. 02.06. 20.08. 30.06. 30.06. 02.06. 13.09. 13.09. 20.08. 12.09. 12.09. 20.08. 12.09. 29.08. 29.08. 12.09.

99 99 99 99 99 96 96 96 99 96 96 96 96 96 96 96 96 96 96

Byd KG ZS Las Mac Kob Kol Kol Mac Dol Dol Klu Błę Błę Klu Błę Sła Sła Klu

TR BR KB BA BP-4 BP-1 BP-1 BP-1 BP-4 BP-2 BP-2 BP-1 BP-2 BP-2 BP-1 BP-2 BP-3 BP-3 BP-1

P L L L P L P P P L L L P L L L P P L

100 100 70 90 90 90 100 100 100 100 100 100 100 90 100 100 100 100 100

15 15 20 10 20 10 15 10 20 20 10 15 15 10 15 20 10 15 10

12 10 15 13 8 15 9 9 14 9 17 12 12 9 5 7 11 7 6

5.5 5.5 4.4 5.5 5.5 4.4 5.5 5.5 5.5 4.4 4.4 5.5 4.4 5.5 4.4 3.4 4.4 4.4 5.5

1.2 1.2 1.2 +.2 1.2 +.2 1.2 2.2 2.2

2.2 1.2 +.2 1.2 2.2

+.2 +.2 +.2

+ +

1.2 1.2

+.2 1.2 1.2 1.2

+ + +

+ +

+.2 1.2 1.2

1.2 1.2 2.2

1.2 1.2

+ +

+.2

1.2 +.2 +.2 +.2 +.2

+.2 +.2 +.2 +.2

+ + + +

1.2 + + +

1.2 +.2 2.2 +

+ + +

+.2 +.2 +.2 +

+.2 +.2 +.2 +.2

+.2 +.2 +.2 1.2

+ +.2 +.2 + + 1.2

1.2 +.2 +.2 +.2

1.2 +.2 +.2 +.2

1.2 +.2

+ + +.2 +

+ + + +

+ + + +

Gatunki sporadyczne (Sporadic species):

Ch. Galio-Calystegietalia: Anthriscus sylvestris 3; Chelidonium majus 3; Glechoma hederacea 3(1.2), 4; Im patiensparvifiora 1(1.2); Lamium maculatum 1,11; Melandrium album 4, 4; Rubus caesius 4(1.2).

Inne (Others): Achillea m illefolium 6, 17; Agrostis capiUaris 3; A lism aplantago-aquatica 19; Alopecurus geniculatus 8; Angelica sylvestris 6(1.2); A venulapubescens 6, 13, 17; Bidens tripartita 19; Calamagrostis epigejos 1(1.2), 18(1.2);

Caltha palustris 16; Cardamine amara 6; Carex paniculata 18; Cerastium holosteoides 6, 12; Chaerophyllum hirsutum 6, 13; Chenopodium album 3; Cirsium palustre 10(1.2); C. rivulare 12(1.2), 17(1.2); Dactylis glomerata 4, 5;

Deschampsia caespitosa 1; Epilobium palustre 13(2.2); Equisetum fluviatile 16; E. palustre 10, 14; Galium palustre 14; Juncus tenuis 18; Lychnis flos-cuculi 11, 12, 17; Lysimachia nummularia 4; Molinia caerulea 11, 14; Myosotis palustris 15, 16; Peucedanum palustre 16; Poa annua 2(1.2); P. palustris 9; P. trivialis 4(1.2), 5, 9(1.2); Potentilla reptans 1; Ribes spicatum 8; Rumex crispus 7; R. hydrolapathum 7; Sambucus nigra 4; Scirpus sylvaticus 9(1.2), 11,

STOPIEŃSTAŁOŚCI - CONSTANCY

(20)

Tabela 2 - Table 2. Rudbeckio-Solidaginetum R. Tx. et Raabe in R. Tx. 1950 ex Fijałkowski 1978

Numer kolejny zdjęcia Successive number o f relevé

1 2 3 4 5 6

Numer zdjęcia w terenie Field number o f relevé

172 158 542 495 535 157

>U

z

<

H Data

Date

29.08.

96 20.08.

96 16.07.

99 07.06.

99 03.07.

99 20.08.

96 Miejsce

Locality

Sla Kill Kaz Jęz Byd Gol Z

Ou 1 o Odcinek

Section

BP-3 BP-1 BR BP-5 TR BP-I

Brzeg rzeki (L - lewy, P - prawy) River-bank (L - left, P - right)

P P P L L P -C/OO

c Pokrycie warstwy c ( % )

Cover o f layer c in %

80 70 100 100 80 80 f—C/5

Pokrycie warstwy d (% )

-z

Cover of layer d in %

- 5 - - - - wCL¡

O Powierzchnia zdjęcia (m2)

Area o f relevé in irr

20 15 15 10 10 8 t/DH

Liczba gatunków Number o f species

7 10 4 12 10 11

Ch. Rudbeckio-Solidaginetum'.

Solidago gigantea Solidago canadensis Rudbeckia hirta

Ch. + °D. Calystegion sepinm:

°Phalaris amndinacea Epilobium hirsutum Humulus lupitlus

°Lysimachia vulgaris Barbarea vulgaris '‘Solanum dulcamara

Ch. Convolvuletalia sepium: Rubus caesius

Galium aparine Glechoma hederaceae Myosoton aquaticum Lamium maculatum Torillis japonica

Ch. Artemisietea:

Equisetum arvense Cirsium arvense Urtica dioica

Inne (Others):

Carex hirta Sambucus nigra Bidens tripartita

4.4 1.2

+.2

2.3 +.2

+ +.2

3.4 1.2

2.3

+.2

+

+ 5.5

1.2

+.2

+.2 5.5

+

1.2

+

+

1.2

1.2

+ 4.4

+

+

+

1.2

+

2.2

1.2 -1-

3.4

1.2

1.1

1.2

+.2

2.2

+ 1.2

V

II I

II II II II I I

III II I I I I

III II II

III II II Gatunki sporadyczne Sporadic species:

Ch. Artemisietea'. Agropyron repens 6; Artemisia vulgaris 4

Inne (Others): Agrimonia eupatorio 4; Calamagrostis epigejos ć ; Lolium perenne 5;

Plagiomnium affine d 2(1.2); Polygonum aviculare 2; P. hydropiper 6; Rumex acetosa 4;

Stellaria media 2; Taraxacum officinale 4; Vicia sepium 2.

18

(21)

Tabela 3 — Table 3. Impatientiglanduliferae-Convolvuletiim sepium (Moor 1958) Hilbig 1972

Numer kolejny zdjęcia Successive number of relevé

1 2

Numer zdjęcia w terenie Field number of relevé

173 174 Data

Date

29.08.

96

29.08.

96

Miejsce Locality

Sla Sła Odcinek

Section

BP-3 BP-3 Brzeg rzeki (L - lewy, P - prawy)

River-bank (L - left, P - right)

P P

Pokrycie warstwy c (%) Cover of layer c in %

100 100 Powierzchnia zdjęcia (m )

Area of relevé in m2

20 30

Liczba gatunków Number of species

10 11

Ch. Im patienti-C onvolvuletum :

Im patiens glandulifera 5.5 5.5 x Ch. + D. Calystegion sepium :

xStachys palustris 1.2 1.2

Phcdaris arundinacea 1.2 +.2

xBarbarea vulgaris +.2

Sa/ix triandra +

Solanum dulcamara + ■

Ch. °Convolvuletalia sepium + A rtem isietea:

Urtica dioica 1.2 1.2

°Rubus caesius 1.2 +.2

0Aegopodium podagraria 1.2

Tanacetum vulgare +.2

Agropyron repens +.2

Cirsium arvense +

Inne (Others):

Stellaria media +.2 +.2

Sam bucus nigra +

Chenopodium album +

(22)

Tabela 4 - Table 4. Fallopio-Humuletum lupuli Brzeg 1989 ex Brzeg et M. W ojterska 2001

N u m e r k o le jn y z d ję c ia 1 2 3 4 5 6 7 8 9

S u c c e s s iv e n u m b e r o f re le v é

N u m e r z d ję c ia w te re n ie 3 4 7 3 3 7 3 4 8 67 150 171 3 4 9 149 3 3 9

F ie ld n u m b e r o f re le v é >-

D a ta 07.08. 05.08. 08.08. 08.06. 16.08. 29.08. 08.08. 16.08. 05.08. O

z

D ate 97 97 97 96 96 96 97 96 97 <

H

M ie jsc e Z a r S tr Z a r S la O k r S la B łę R u d S tr z

L o c a lity o

O d c in e k C E B R C E B P -3 B P -3 B P -3 B P -2 B P -2 B R o

S e c tio n u

B rz e g rz e k i (L - le w y , P - p ra w y ) L L P P L L P P L "C/DO

R iv e r-b a n k (L - le ft, P - rig h t) <

P o k ry c ie w a rs tw y b (% ) 30 3 0 2 0 5 5 10 - 5 5 Hm

C o v e r o f la y e r b in % -z

P o k ry c ie w a rs tw y z ie ln e j c (% ) 60 90 60 100 100 100 80 60 100 wK.

C o v e r o f la y e r c in % O

P o w ie rz c h n ia z d ję c ia (m ") 5 10 5 5 5 10 10 8 5 ÜO

A re a o f re le v é in m 2

L ic z b a g a tu n k ó w 7 11 10 13 13 10 11 10 13

N u m b e r o f sp e c ie s

C h . F allopio-Humuletum lupuli:

Humulus lupulus b /c 3 .2 4 .4 1.2 2 .3 4 .4 3 .2 3.3 2.3 V

Fallopia dumetorum 1.1 3.3 1.2 + .2 1.2 3 .3 IV

Ch. + XD . Calystegion sepium:

xPhalaris anmdinacea + .2 + .2 + .2 II

Calystegia sepium 1.1 + .2 II

xStachys palustris + .2 + .2 II

''Phragmiles australis + .2 3.3 II

Filipéndula ulmaria 1.2 + II

Solanum dulcamara + + II

C h . Convoivuletalia sepium:

Rubus caesius + .2 1.2 1.2 2 .3 2 .3 1.2 + .2 IV

Galium aparine + .2 2 .2 2 .2 1.2 1.2 2.3 IV

Glechoma hederacea 1.2 + .2 1.2 + .2 III

Geum urbanum + + + II

Lamium maculatum + .2 + .2 II

C h . Artemisietea:

Urtica dioica + .2 1.2 4 .4 3 .3 2 .2 1.2 2 .2 IV

Agropyron repens + + + 11

Ballota nigra 1.2 + .2 II

Cirsium arvense + .2 + .2 II

In n e (O th e rs ):

Ranunculus repens 1.2 + .2 + .2 + .2 III

Bryonia alba b /c 3.3 2.3 2 .3 II

Sambucus nigra b /c 3 .4 1.2 2 .2 II

Alnus glutinosa b /c 1.2 1.2 II

Carex acutiformis 1.2 + .2 II

Taraxacum officinale + + II

G a tu n k i s p o ra d y c z n e - S p o ra d ic s p ecies:

C h . Convolviiletalia sepium: Anthriscus sylvestris 4 ; Chelidonium majns 1.

C h . Artemisietea: Aegopodium podagraria 3; Equlsetum arvense 4 ; Galeopsis tetrahit 5 ; Lamium album 6; Tanacetum vulgare 4.

In n e (O th e rs): Agrostis stolonifera 7; Cardamine pratensis 6 ; Cirsium oleracewn 9 ; C. rivulare 9 (2 .3 ); Dactylis glomerata 3; Galium mollugo 5 (1 .2 ); Geum rivale 1; Lysimachia nummularia 7; L. vulgaris 3; Rutnex acetosa 5 ; Viburnum opulus b/c

1(2.2).__________________________________

20

(23)

Tabela 5 - Table 5. Agropyro repentis-Aegopodietiim podagrariae R. Tx. 1967 em.

Neuhâuslova-Novotnà et al. 1969

Numer kolejny zdjęcia Succesive number o f releve

1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16

Numer zdjęcia w terenie Field number o f relevé

148 154 156 65 329 532 153 155 170 325 481 521 522 475 511 540 >-

O Data

Date

16.08.

96 20.08.

96 20.08.

96 07.06.

96 02.08.

97 03.07.

99 20.08.

96 20.08.

96 29.08.

96 26.07.

97 02.06.

99 25.06.

99 25.06.

99 02.06.

99 21.06.

99 99 <

t—GO

Miejsce Locality

Chw Gol Klu Jar Buk Cie Gol Gol Sla Hut Mac Błę Błę Mac Cię Chr O

CJ Odcinek

Section

B P -3 TR B P -2 BP-1 ST TR B P -1 B P -1 B P -3 CN B P -4 B P -2 B P -2 B P -4 KB BP-1

u 'CO

Brzeg rzeki (L -lewy, P -prawy) River-bank (L - left, P - right)

L L L L L P L L L L p P P P L P O

h J

<

Pokrycie warstwy c (%) Cover of layer c in %

80 80 90 70 100 90 70 80 80 100 100 100 60 100 90 100

z

P o k r y c ie w a r s tw y d (%)

C o v e r o f la y e r d in % - - - 10 10 " "

CL

Powierzchnia zdjęcia (nr) Area of relevé in m 2

20 10 15 20 15 15 15 10 10 15 20 10 15 20 10 10 H

C/D

Liczba gatunków Number of species

11 11 12 10 13 16 7 14 12 16 10 14 16 14 15 16

Ch. A gropyro- Aegopodietum :

Aegopodium p o d a g r aria 2.2 1.2 1.2 3.3 3.3 4.4 3.3 2.2 2.2 5.5 5.5 4.4 3.3 4.4 4.4 4.4 V

Lam ium m aculatum 1.2 2.3 2.2 + +.2 1.2 2.2 2.2 Hi

Ch. + XD. Petasition officinalis:

Anthriscus sy Ives tris H eracleum sphondylium 1.2

+.2 1.2 1.2 1.2

+.2 +.2

+.2 1.2

11 II x Taraxacum officinale

xArrhenatherum elatius xA chillea m illefolium x D actyl is glom erata

+ +

1.2 1.2

+ +

+.2 +

+.2 +.2 +

+ + +.2

11 II I I

Ch. °Convolvuletalia sepium + Artem isietea:

Urtica dioica 3.3 3.3 3.3 2.2 3.4 2.3 2.2 1.2 2.3 2.3 1.2 3.3 1.2 1.2 +.2 2.2 V

Agropyron repens

°Rubus caesius

°Glechoma hederacea Ballota nigra A rctium lappa

°Geum urbanum 0 G alium aparine C irsium arvense A rtem isia vulgaris Lamium album

+ 1.2

+

2.3 +

1.2 +.2 1.2

+.2

1.2 +.2

1.2 1.2

+.2 1.2 1.2

1.1 2.2 1.2

+.2

+ 1.2 1.2 +

1.1 +.2 +

+.2 1.2

111 III III III

1.2 2.2 1.2 1.2 1.2 +.2 +.2 II

1.2 +.2 1.2

+ +

+ 3.3

+

+ + 2.2

+.2 +.2

+ +.2

+.2 1.1

+.2 1.2

+ 2.2 +.2 +.2

II II II II I

Inne (Others):

Stellaria m edia Lysim achia vulgaris Poa trivial is Ranunculus repens Lysim achia num m ularia Solatium dulcam ara

+.2

+ +.2 +.2 +.2

1.2

+ +.2

1.1 + 1.2

+.2 +.2

1.2 + + 1.2

+ +

+.2 + 1.2 1.2

3.3 +

1.2 2.2

II II II II II II

G atunki sporadyczne - Sporadic species: orr / / /

Ch. °C onvolvuletalia sep iu m + Artem isietea: C helidonium m ajus 3, 11; Convolvulus arvensis 2; Equisetum a c e n s e 2, 8; H um ulus lupulus 13; 0G eranium robertianum 1(2.2), 12, 16; M elandrium album 6, 15\ Rum ex obtusifolius 14.

Inne (Others): A g ro slis capillaris 15; A. stolonifera 3, 13; Aulacom nium pa lu stre d 8(1.2); C alliergonella cuspidata d 8(1.2); Campanula trachelium 6(1.2); Carex hirta 13(1.2), 15(1.2), 16(1.2); C ardam ine am ara 4; C haerophyllum hirsutum 1(2.2), 9(1.2); D escham psm caespitosa 6(1.2), 13(1.2); Filipéndula ulm aria 12; Frangida alnus 4; Junctis effusus 12(1.2); L ythrum salicaria 8(1.2); Mnium horiium d 10; M yosotis p a lu stris 8; O xalis acetosella 15; Plialaris arundinacea 13(1.2); Phragm ites australis 12, 14; P m u s sylvestris 14; Plantago lanceolata 9, 10; Poa annua I I ; P. p a lu stris 12(1.2), 16; Potentilla ansarina 10, 15; Pteridium aquilinum 14; Ranunculus acris 5;

Rhizom nium p u n cta tu m d 10(1.2); Rum ex acetosa 5, 6, 7; Scirpus sylvaticus 12(1.2); S a lix fr a g ilis 13; S. viim nahs 11; Sam bucas m g ra 6;

Scrophularia nodosa 9; Sorbus aucuparia 3, 8; Sym phytum officinale 1._______________________________________________________________

(24)

Tabela 6 - Table 6. Aegopodio-Petasitetum hybridi R. Tx. (1937) 1947 Numer kolejny zdjęcia

Successive number o f relevé

1 2 3

Numer zdjęcia w terenie Field number o f relevé

414 361 362

Data Date

15.07.

98

20.05.

98

20.05.

98 Miejsce

Locality

Hut Chr Chr

Odcinek Section

CN BP-1 BP-1

Brzeg rzeki (L - lewy, P - prawy) River-bank (L - left, P - right)

P L L

Pokrycie warstwy c (%) Cover of layer c in %

100 100 100

Powierzchnia zdjęcia (m2)

r * 2

Area of releve in m"

10 10 15

Liczba gatunków Number of species

9 9 6

Ch. Aegopodio-Petasitetum hybridi'.

Petasites hybridus 5.5 5.5 5.5

Ch. xPetasition officinalis + Convolvuletalia sepium:

xAnthriscus sylvestris +.2

Geum urbanum +

Ch. Artemisietea:

Equisetum arvense + +

Urtica dioica +.2

Eupatorium cannabinum +

Ch. Phragmitetea:

Phalaris arundinacea +.2 1.2

Carex rostrata 1.2 +.2

Acoras calamus 1.2

Phragmites australis +.2

Carex aciitiformis +.2

Iris psedacorus +.2

Inne (Others):

Ranunculus repens 1.2 2.2

Cochlearia polonica +.2

Blysmus compressus +

Filipéndula ul maria +

Lysimachia vulgaris +

Solanum dulcamara +

22

Obraz

Updating...

Powiązane tematy :