Full text

(1)

Krakowska Akademia

im. Andrzeja Frycza Modrzewskiego

Karta przedmiotu

obowiązuje studentów, którzy rozpoczęli studia w roku akademickim 2012/2013 WydziałPsychologii i Nauk Humanistycznych

Kierunek studiów: Psychologia Profil: Ogólnoakademicki

Forma studiów: Niestacjonarne Kod kierunku: Psych

Stopień studiów: Magisterskie, jednolite Specjalności: Psychologia kliniczno-sądowa

Psychologia pracy, organizacji i zarządzania Psychologia edukacyjna i wychowawcza

1 Przedmiot

Nazwa przedmiotu Procesy poznawcze cz. I

Kod przedmiotu WPINH PsychAJednolite magisterskieN K8 12/13

Kategoria przedmiotu przedmioty kierunkowe

Liczba punktów ECTS 6

Język wykładowy polski

2 Forma zajęć, liczba godzin w planie studiów

Semestr W C K S L I Ew Ec

1 15 30 0 0 0 0 0 0

Legenda: W — WykładC — Ćwiczenia/językiK — KonwersatoriumS — SeminariumL — Laboratorium, WarsztatyI — Inne, PraktykiEw — E-Learning W Ramach Wykładu Ec — E-Learning W Ramach Ćwiczeń

(2)

Cel 1 1 Dostarczenie studentom podstawowej wiedzy z zakresu psychologii poznawczej i tym samym stworzenie moż- liwości identyfikowania i psychologicznego definiowania przez studentów takich pojęć jak percepcja, myślenie, pamięć czy uwaga. 2. Wyjaśnienie mechanizmów prawidłowego funkcjonowania i ewentualnych dysfunkcji w wymienionych procesach 3. Zaznajomienie studentów z wiedzą na temat różnic dotyczących fizjologicznych i psychologicznych aspektów omawianych procesów. 4. Przedstawienie różnych podejść i koncepcji wypracowa- nych na gruncie psychologii poznawczej. 5. Rozwijanie u studentów umiejętności swobodnego posługiwania się terminologią psychologiczną, identyfikowania cech charakterystycznych dla różnych paradygmatów psychologii poznawczej oraz umiejętności krytycznej ich oceny. 2. Wyjaśnienie mechanizmów prawidłowego funkcjonowania i ewentualnych dysfunkcji w wymienionych procesach 3. Zaznajomienie studentów z wiedzą na temat różnic dotyczących fizjologicznych i psychologicznych aspektów omawianych procesów. 4. Przedstawienie różnych podejść i koncepcji wypracowanych na gruncie psychologii poznawczej. 5. Rozwijanie u studentów umiejętno- ści swobodnego posługiwania się terminologią psychologiczną, identyfikowania cech charakterystycznych dla różnych paradygmatów psychologii poznawczej oraz umiejętności krytycznej ich oceny.

4 Modułowe efekty kształcenia

MW1 Student dysponuje podstawową wiedzą z zakresu psychologii poznawczej dotyczącą percepcji, myślenia, pa- mięci i uwagi. Orientuje się w ich mechanizmach, prawidłowym funkcjonowaniu i ewentualnych dysfunkcjach wymienionych procesów

MW2 Swobodnie porusza się między różnymi podejściami i koncepcjami, jakie zostały wypracowane na gruncie psychologii poznawczej, znać ich założenia, podstawowe twierdzenia, wzajemne podobieństwa i różnice oraz ich przedstawicieli

MW3 Posiada wiedzę na temat różnic dotyczących fizjologicznych i psychologicznych aspektów omawianych procesów MU4 Posiada umiejętność swobodnego posługiwania się terminologią psychologiczną i identyfikowania cech cha- rakterystycznych dla różnych paradygmatów psychologii poznawczej oraz umiejętność krytycznej analizy tek- stów z tej dziedziny

MK5 Student rozumie konieczność dalszego nabywania wiedzy z zakresu procesów poznawczych, jako jednego ze składników wiedzy psychologicznej dotyczącej człowieka.

5 Treści programowe

(3)

Wykład

Lp Tematyka zajęć Liczba godzin

Opis szczegółowy bloków tematycznych

W1

Problematyka wykładów: I. Percepcja 1.Wprowadzenie do problematyki psychologii poznawczej przetwarzania informacji, ze szczególnym uwzględnieniem procesów percepcji. 2. Spostrzeganie jako proces kategoryzacji

percepcyjnej. Pojęcia gotowości, niespójności i obronności percepcyjnej (J.

Bruner) .3. Spostrzeganie: podejście informacyjne (konstruktywistyczne).

Pojęcia reprezentacji i schematów poznawczych. Przetwarzanie typu góra dół i dół góra. Pojęcie cyklu percepcyjnego (Neisser). 4. Podejście ekologiczne

Gibsona i teoria spostrzegania bezpośredniego jako alternatywa dla ujęć konstruktywistycznyh i schematowych 5. Różnice indywidualne w procesach percepcji i kategoryzacji. Style percepcyjne i ich poznawcze i pozapoznawcze

implikacje (na przykładzie analityczności-globalności

i abstrakcyjności-konkretności, wygładzania-zaostrzania itp.). 6. Specyfika spostrzegania innych ludzi. Stereotypizacja spostrzegania. Stereotyp a schemat

poznawczy.. 7.Relacja: percepcja zachowanie. Percepcja nieświadoma i automatyczne przetwarzanie informacji. Procesy automatyczne i kontrolowane.

8-9Spostrzeganie: próba syntezy. Koncepcja trzech systemów percepcji U.

Neissera: spostrzeganie bezpośrednie, interpersonalne i upośrednione (reprezentacje poznawcze). II. Pamięć 10 Tło historyczne badań nad pamięcią.

Pamięć jako zdolność i pamięć jako proces. Fazy procesu pamięciowego.

Rodzaje procesów pamięciowych. 11-12. Związki między procesami pamięciowymi wyodrębnionymi ze względu na czas przechowywania informacji.

Główne kierunki oceny blokowego modelu pamięci. 13. Podstawowe właściwości pamięci proceduralnej, semantycznej i epizodycznej. Pamięć deklaratywna i niedeklaratywna. III. Uwaga 14-15. Uwaga jako proces selekcji i uwaga jako

proces odpowiedzialny za gospodarowanie zasobami poznawczymi. Czasowo- wytrzymałościowy aspekt uwagi. Teorie uwagi.

15

Razem 15

(4)

Ćwiczenia/języki

Lp Tematyka zajęć Liczba godzin

Opis szczegółowy bloków tematycznych

C1

Tematyka ćwiczeń:Percepcja (20 godz) 1.Wprowadzenie do terminologii naukowej z zakresu procesów poznawczych. Porównanie znaczenia

kolokwialnego i naukowego używanych pojęć. Analiza wybranych tekstów (zestawienie podstawowych definicji z opracowań podręcznikowych

reprezentujących różne nurty i kierunki psychologii). Wprowadzenie podstawowych pojęć z zakresu psychofizyki takich jak: bodziec, próg absolutny,

próg różnicy, wrażliwość, czułość, bodziec dystalny, bodziec proksymalny.

Funkcja i podział analizatorów.Procesy percepcji 2. System wzrokowy - charakterystyka fizycznych cech światła. Budowa i funkcjonowanie analizatora

wzrokowego. Wrażliwość na światło. Ruchy oczu. Widzenie barw (widmo psychologiczne, barwy dopełniające, kontrast następczy i równoczesny).

Przeprowadzenie doświadczeń ilustrujących powstawanie zjawiska kontrastów. 3 Teorie widzenia barw. Zaburzenia w widzeniu barw. Psychologiczne oddziaływanie barw. Synestezje i symbolika barw. Przeprowadzenie (na grupie

studentów) badania widzenia barw tablicami Ishihary 4. Percepcja ruchu.

Percepcja kształtu. Prawa organizacji percepcyjnej. Procesy typu dół- góra, góra- dół. Percepcja odległości i głębi - wrodzone i nabyte wskaźniki spostrzegania przestrzeni trójwymiarowej. Przeprowadzenie doświadczenia ilustrującego zjawisko paralaksy ruchowej. Badanie widzenia głębi za pomocą

stereometru lub prezentacja złudzeń optycznych dot. głębi 5. Czynniki wpływające na wybiórczość spostrzegania. Wpływ doświadczenia na percepcję

wzrokową. Rodzaje stałości percepcyjnej, złudzenia w procesie percepcji.

Materiał filmowy dot. funkcjonowania analizatora wzrokowego. 6. System słuchowy. Fizyka dźwięku. Budowa i funkcjonowanie analizatora słuchowego.

Zależności istniejące między częstotliwością i intensywnością dźwięku, a psychologicznymi wymiarami dźwięku wysokością i głośnością. Progi słyszenia

7. Kierunkowość słyszenia. Teorie kodowania częstotliwości i intensywności dźwięków. Wpływ hałasu na funkcjonowanie człowieka. Deprywacja sensoryczna

i przeciążenie sensoryczne ( na przykładzie narządu słuchu). 8. Czucie skórne i ból. Charakterystyka bodźców oraz budowa i funkcjonowanie analizatora.

Neuronalne, chemiczne i psychologiczne mechanizmy czucia bólu. Empiryczne sprawdzanie gęstości rozmieszczenia receptorów skórnych na ciele człowieka. 9.

Kinestezja i zmysł równowagi. Charakterystyka bodźców, budowa i funkcjonowanie analizatorów. Współdziałanie zmysłów: wzroku, kinestezji

i równowagi 10. Zmysł smaku i węchu. Charakterystyka fizycznych cech bodźców. Budowa i funkcjonowanie analizatorów, teorie percepcji smaków i zapachów. Współdziałanie zmysłów w procesie percepcji. Wprowadzenie do problematyki myślenia ( 3 godz) 11. Czynność myślenia Istota, funkcje i rodzaje

myślenia. Struktura myślenia. Metody badania myślenia. Badanie myślenia konkretno-wyobrażeniowego (technika głośnego myślenia). Eksperymenty na

przyswajanie pojęć metodą różnicowania oraz metodą przyswajania pojęć w kontekście. 12. Pamięć wybrane zagadnienia (3 godz) Pamięć jako zdolność i pamięć jako proces. Fazy procesu pamięciowego. Pamięć przemijająca i pamięć

długotrwała. Zależności wzajemne między pamięcią sensoryczną, krótkotrwałą i długotrwałą. Anatomiczno-fizjologiczne podłoże funkcjonowania pamięci.

Dowody odrębności pamięci krótkotrwałej i długotrwałej materiał filmowy pt:

Pamięć cz. I z serii Mózg nasz wewnętrzny wszechświat 14. Uwaga (2 godz).Fizjologiczne mechanizmy uwagi. Funkcje uwagi. Metody badania uwagi .

Przeprowadzenie (na grupie studentów) badania uwagi (testy papierowe i aparaturowe) 15. Powtórzenie materiału (2 godz)

30

Razem 30

(5)

6 Metody oceny

Ocena podsumowująca P4. Kolokwium

P11. Aktywność na zajęciach P1. Egzamin pisemny

I1. Na każdych ćwiczeniach powtórki omówionego materiału w formie ustnej prezentacji tego materiału przez studentów

Warunki zaliczenia przedmiotu

1 Obecność na zajęciach wg wymogów regulaminu studiów. Zaliczenie kolokwium z ćwiczeń. Zdanie egzaminu z całości materiału. Warunkiem przystąpienia do egzaminu jest uzyskanie zaliczenia z ćwiczeń

Ocena aktywności studenta bez udziału nauczyciela akademickiego 1 Sprawdzanie stopnia przyswojenia wiadomości z zadanej literatury przedmiotu

Kryteria oceny

Na ocenę 3 minimum 50%+1punkt przy 60 pytaniach 31-35 poprawnych odpowiedzi Na ocenę 3.5 minimum 60% przy 60 pytaniach 36-40 poprawnych odpowiedzi

Na ocenę 4 minimum 68% przy 60 pytaniach 41-45 poprawnych odpowiedzi Na ocenę 4.5 minimium 76% przy 60 pytaniach 46-50 poprawnych odpowiedzi Na ocenę 5 minimum 85% przy 60 pytaniach 51-60 poprawnych odpowiedzi

7 Wykaz literatury

Literatura podstawowa:

[1] Maruszewki, T. — Psychologia poznania. Umysł i świat, Gdańsk, 2011, GWP [rozdz. I - IV]

[2] Tomaszewski, T. — Percepcja, myślenie, decyzje., Warszawa, 1995, PWN [str. 1-108]

[3] Lindsay, Ph., Norman, D.A. — Procesy przetwarzania informacji u człowieka, Warszawa, 1984, PWN [wybrane rozdziały]

Literatura uzupełniająca:

[1] Gerrig, R.J, Zimbardo, P.G. — Psychologia i życie, Warszawa, 2009, PWN [str. 94-137]

[2] Strealu, J. Doliński, D. — Psychologia akademicka., Gdańsk, 2008, GWP [Tom I, rodział 6 "Procesy poznawcze" autorstwa Falkowskiego, Maruszewskiego i Nęcki]

8 Informacje o nauczycielach akademickich

Oboba odpowiedzialna za kartę

dr Wanda Osikowska (kontakt: wanda123@autograf.pl) Oboby prowadzące przedmiot

dr Wanda Osikowska (kontakt: wanda123@autograf.pl) dr Anna Czerniak (kontakt: aczerniak@afm.edu.pl)

Figure

Updating...

References

Related subjects :