• Nie Znaleziono Wyników

Gdzie jest ta ulica, gdzie jest ten dom? Pamięć o Kiełszni

N/A
N/A
Protected

Academic year: 2022

Share "Gdzie jest ta ulica, gdzie jest ten dom? Pamięć o Kiełszni"

Copied!
1
0
0

Pełen tekst

(1)

Kurier Lubelski nr 1 9 2 19 sierpnia 2011 r. | Lublin | 5

FOTOGRAFIA

Gdzie jest ta ulica, gdzie jest ten dom ? Pamięć o Kiełszni

Świętujemy setną rocznicę urodzin Stefana Kiełszni, lubelskiego fotografa dokumentalisty

Krakowskie Przed-

mieście 25,1937 rok.

Stanisław Magierski krząta się po swoim sklepie. O, właśnie wszedł klient. Dwudziestokil- kulatek omiata wzrokiem asor- tyment. Na półkach leżą m.in.

materiały fotochemiczne i arty- kuły dostarczane przez „Agfę".

Wychodzi z aparatem rolleiflex.

To nim udokumentował prze- dwojenny Lublin.

Stefan Kiełsznia mawiał „Nie miałem ciągot do modnego przed wojną artyzmu. W foto- grafowaniu widziałem dosko- nały instrument zatrzymywania czasu". Jego zdjęcia powstawały

„na wieczną rzeczy pamiątkę".

Na co dzień tonął w książkach - w przenośni i dosłownie. Po- dobnym prywatnym księgoz- biorem o fotografii nie mógł się poszczycić nikt więcej w całym przedwojennym Lublinie.

Kiełsznia pracował w księgarni św. Wojciecha, która wówczas mieściła się przy Krakowskim Przedmieściu 40.

To z jego zdjęć znamy mię- dzywojenną ulicę Nową (dzisiaj Lubartowską), Świętoduską, Kowalską, Szeroką, Krawiecką czy Cyruliczną. Fotografował je z niezwykłą precyzją, kawałe- czek po kawałeczku, na zamó- wienie miejskiego konserwatora

zabytków. Utrwalił nieistniejące szyldy-sklepów z czapkami, ar- tykułów żelaznych albo towa- rów bławatnych. Za pomocą „in- strumentu do zachowywania czasu" zatrzymał na zawsze przedwojenne życie Lublina - pogrążonych w rozmowie mieszkańców, bryczki i zaprzęgi na ulicach, szereg anonimo-

wych, przyłapanych w jakimś geście czy sytuacji przechod- niów. To spod jego ręki wyszło jedyne zachowane do dzisiaj zdjęcie domu słynnego Wi- dzącego z Lublina przy Szero- kiej 28.

Według informacji Ośrodka Brama Grodzka-Teatr NN, który powołuje się na relacje samego

Kiełszni wiemy, że wykonał w tamtym okresie mniej więcej sześćset zdjęć. Przetrwało około czterystu negatywów. Co się stało z resztą? Fotograf ze względu na skromne warunki materialne nie wszystkie prace wywoływał. Możliwe, że część zawieruszyła się w czasie oku- pacji. Po wojnie niektóre mu-

siał sam zniszczyć, w obawie przed UB, które regularnie go nachodziło za współpracę z Ar- mią Krajową.

Po raz pierwszy fotografie Stefana Kiełszni ujrzały światło dzienne w 1977 roku. Odkopał je Henryk Gawarecki, znawca przeszłości Lubelszczyzny, au- tor m.in. przewodnika „ O daw-

nym Lublinie". Wiatach 80. tra- fiły na międzynarodową, objaz- dową wystawę pokazującą życie polskich Żydów przed wojną.

Wiele z nich niestety nie wróciło.

Nad archiwum fotograficz- nym Stefana Kiełszni czuwa jego syn Jerzy. Można je oglądać w wirtualnym archiwum Teatru NN: www.kielsznia.teatrnn.pl i w 100. rocznicę urodzin foto- grafa na lubelskim Rynku. Z tej okazji odbędzie się także m.in.

wystawa „Stoffe aus Lublin /Bławatne z Lublina. Run- ning/Lubartowska. Ulrike Grossarth- Stefan Kiełsznia" po- kazuje prace niemieckiej artystki Ulrike Grossarth, która fotogra- fiami Kiełszni się inspirowała.

Szczegółowy program poniżej.

Sylwia Hejno

STEFAN KIEŁSZNIA (1911-1987)

• Fotograf, dokumentalista, członek Lubelskiego Towa- rzystwa Fotograficznego.

Dzięki niemu znamy wygląd Lublina przed przebudową, zwłaszcza dzielnicy żydowskiej.

Jego zdjęcia prezentowaliśmy wiosną w kurierowej kolekcji

„Lublin na starej fotografii".

PROGRAM OBCHODÓW

•Niedziela (21.08) - godz. 17.00, plac Po Farze:

SEKWENCJE: O-TWÓRZ LUB- LIN! - wszyscy chętni foto- grafują Lublin aparatami otworkowymi. Trzeba zgłosić udział: openlublin@gmail.com

•Poniedziałek (22.08) - godz. 15.00, ul. Kowalska 4:

„Performance dla Kiełszni" - próba odtworzenia życia ulicy przedstawionego na przedwo- jennych zdjęciach Lublina Stefana Kiełszni. Wydarzenie przygotowali uczniowe II LO im. Hetmana Jana Zamoy- skiego w Lublinie podczas wcześniejszych warsztatów.

- godz. 16.00, Brama Grodz- ka: „Kiełsznia dzisiaj" - multi- medialna projekcja zdjęć inspirowanych fotografiami Stefana Kiełszni.

- godz. 18.00, Galeria Teatru NN (ul. Grodzka 34):

Otwarcie wystawy „Stoffe aus Lublin/Bławatne z Lublina.

running/Lubartowska". Ulrike Grossarth - Stefan Kiełsznia.

Niemiecka artystka Ulrike Grossarth zainspirowała się przedwojennymi zdjęciami Lublina Stefana Kiełszni.

Stworzyła prace, które zapra- szają widza do zanurzenia się

w symboliczny świat przed- miotów i znaczeń. Tę prze- strzeń nazywa Europejskim Obszarem Pamięci.

- Wystawa w przestrzeni mia- sta: Brama Grodzka - Galeria NN (ul. Grodzka 34); „Sklep pszczelarsko-spożywczy" (ul.

Kowalska 14); Izba Pamięci Żydów Lubelskich (ul.

Lubartowska 8); sklep „Arty- kuły obuwnicze i szewskie"

(ul. Lubartowska 29); sklep

„MIX - Tania Odzież" (ul.

Lubartowska 33); sklep

„Moda Męska" (ul. Lubartow- ska 37), zakład zegarmi- strzowski (ul. Lubartowska 49);

Jesziwa Mędrców Lublina.

Rabini w Jesziwie

Cytaty

Powiązane dokumenty

Nauczyciel zbiera swobodne wypowiedzi uczniów, ważne żeby wśród propozycji znalazły się:. jeżeli jesteś świadkiem cyberprzemocy, nie przesyłaj dalej krzywdzących

Als ich im Jahr 2006 auf einer Reise nach Lublin im dortigen Teatr NN zum ersten Mal den Fotos von Stefan Kiełsznia begegnete, war ich begeistert.. Vom ersten Moment an war

W tym przypadku równieŜ granica między dworkiem a ogrodem staje się płynna.. Nieogarnięta strefa natury rozciągająca się tuŜ za oknem, jest zdecydowanie bardziej przyjazna

Może zatem zamiast zajmować się kolejnym projektem sieci minister zdrowia, w porozumieniu ze swoim sze- fem, Jarosławem Kaczyńskim, powołają Agencję Re- strukturyzacji

- Dzięki temu kolekcja po- nad 2700 szklanych negaty- wów, odnalezionych w jednej z kamienic Starego Miasta, bę- dzie świetnie zabezpieczona - mówił w czasie wczorajszej

Do Anglii dostał się z grupą ewakuujących się pracowni- ków wytwórni samolotów Plagego i Laśkiewicza, gdzie pracował.. syn Jerzy zabrał go

Historyczne zdjęcia ulic dzielnicy żydowskiej w Lublinie, wydany przez Ulrike Grossarth, ukazuje się z okazji wystawy Bławatne z Lublina – Ulrike Grossarth: sztuka

Majer Szapira był nie tylko doskonałym, natchnionym mówcą, porywającym tłumy, głoszącym potrzebę stałego samodoskonalenia się religijnego i moralnego; okazał