Nauczyciel: Justyna Niemiec-Zawadzka Przedmiot: Chemia
Klasa: I Te
Temat lekcji: Wpływ składników żywności na organizm.
Data lekcji: 29.04.20 r.
Wprowadzenie do tematu:
1. Wymieniam podstawowe składniki żywności.
2. Wiem, gdzie organizm trawi poszczególne składniki pokarmowe.
3. Wymieniam zaburzenia pracy układu pokarmowego związane ze złą dietą.
1. Dziś, pomimo że mamy lekcję chemii, będzie bardzo biologicznie. Są takie obszary nauki, w których te dwa przedmioty ściśle łączą się, tworząc biochemię.
Przypomnijmy jeszcze z czasów gimnazjum budowę układu pokarmowego:
Popatrzcie na rolę poszczególnych narządów, czy wszystkie są niezbędne? Gdzie trawimy cukry, gdzie białka i gdzie tłuszcze?
JAMA USTNA – ma za zadanie rozdrabniać i nawilżać pokarm, to tutaj wstępnie trawimy węglowodany PRZEŁYK – skurczem swojej mięśniówki powoduje, że pokarm połknięty przesuwa się w kierunku żołądka ŻOŁĄDEK - jest o narząd o pojemności 1,5 litra (tyle co duża butelka wody), okresowo przetrzymuje pokarm, aby go trawić. Trawienie to czas od kilku do kilkunastu godzin, najdłużej trawimy grzyby. Potrafią zalegać w żołądku nawet do 20 godzin.
Żołądek wypełniony jest kwasem solnym, aby dezynfekować nam jedzenie.
Ciekawostka dla Was
Żołądek produkuje silnie stężony kwas solny. Ma on tak niskie pH, że umieszczony w soku
żołądkowym gwóźdź po kilku dniach znika. Jest to wynik reakcji żelaza z kwasem. Gdy w żołądku znajduje się nadmiar kwaśnego soku żołądkowego, warstwa śluzu powlekająca powierzchnię ściany tego narządu może zostać zniszczona. Innym powodem niedostatecznej ilości śluzu może być długotrwały stres. Jeśli w żołądku obecne są bakterie Heliobacter pylori, pojawia się uszkodzenie tkanek (wrzód żołądka) wywołany przez bakterie niszczące komórki tego narządu.
WĄTROBA – narząd szczególny, pełni około 500 (!) funkcji w naszym ciele. Najważniejsze to odtruwanie nas i produkowanie żółci potrzebnej do trawienia tłustych pokarmów.
Co ciekawe, krew przepływając przez wątrobę ogrzewa się, tak silnie i mocno ten narząd pracuje.
Wszystkie leki, alkohol i inne substancje toksyczne wątroba unieszkodliwia, ma także silne zdolności regeneracji.
TRZUSTKA – produkuje insulinę, o której uczyliśmy się wcześniej. Reguluje poziom cukru we krwi, jest narządem wrażliwym na alkohol i nikotynę. Ma ogoniasty kształt.
Spójrzcie teraz jeszcze na wspólne położenie wątroby i trzustki:
JELITO CIENKIE – wyobraźcie sobie, że całkowita jego powierzchnia zbliżona jest do powierzchni kortu tenisowego (około 300 m2), ta nieprawdopodobna wielkość wynika oczywiście z jego silnego pofałdowania.
Wewnątrz mamy kosmki jelitowe, które wchłaniają substancje odżywcze i powodują ruch pokarmu.
JELITO GRUBE – tutaj następuje wchłanianie wody. Na granicy między jelitem cienkim a ostatnim odcinkiem przewodu pokarmowego – jelitem grubym znajduje się wyrostek robaczkowy
2.
Zapamiętajmy, gdzie trawione są poszczególne składniki pokarmowe:jama ustna – trawi cukry
żołądek – dalsze trawienie cukrów oraz wstępne białek i tłuszczów
jelito cienkie – dalsze trawienie białek i tłuszczów, wchłanianie do krwi cennych składników odżywczych oraz witamin i minerałów
3. Jakie choroby zdarzają się w układzie pokarmowym?
•
Wrzody żołądka•
wrzody trzustki•
niewydolność wątroby (marskość)•
zespół drażliwego jelita•
nowotwory•
wirusowe zapalenie wątrobyPamiętajmy, że pierwszy narząd „buntujący się” nam i upominający nas, że źle się odżywiamy to żołądek.
Spójrzcie jak ważne jest dbanie o niego. Obejrzyjcie krótki materiał o wrzodach żołądka i dbajcie o własne, aby nigdy tej choroby nie mieć.
https://www.youtube.com/watch?v=zLpcHSQ0BU8
Instrukcje do pracy własnej:
analiza opracowania tematu Informacja zwrotna:
Uczniowie, którzy nie przystąpili w zeszłym tygodniu do testu z działu „Leki” mają na to czas do końca tygodnia. Test jest obowiązkowy dla wszystkich, dlatego proszę się zalogować i do niego przystąpić.
Tak jak obiecałam, złych ocen nie wpisuję, ale chcę widzieć tam Waszą pracę.
Przypominam link: https://www.testportal.pl/test.html?t=WCikU97dwFwF
Kto ma problem techniczny, udostępniam za pośrednictwem poczty email test w formie załącznika, proszę o informację na pocztę.
(i bardzo proszę, aby więcej nie zdarzały się sytuacje logowania się po kilkanaście razy pod
dziwnymi pseudonimami. Może dla niektórych jest to zabawne, ale w rzeczywistości jest to portal, który ma ograniczone możliwości przyjęcia uczestników testu. Aby każdy z Was mógł test zrobić, wersję premium opłacam z własnej kieszeni. Liczę na Waszą dojrzałość w tym temacie i wzajemny szacunek).
Miłej pracy, a w razie pytań czekam na Was w trakcie lekcji na Messengerze.
I udanego weekendu majowego, pamiętajcie o profilaktyce anty koronawirusowej. J. Z.