• Nie Znaleziono Wyników

Królestwo kongresowe

N/A
N/A
Protected

Academic year: 2021

Share "Królestwo kongresowe"

Copied!
7
0
0

Pełen tekst

(1)

Królestwo kongresowe

Zajęcia nr 5 – 21.03.2018

(2)

Powstanie Królestwa Polskiego

1. Powstanie Królestwa Polskiego 2. Terytorium i ludność - 128,5 tys.

km² z 3,2 mln ludności

3. „Wieczna” unia personalna z Rosją

4. Polska niepodległa czy nie?

(3)

Konstytucja Królestwa Polskiego 1815 – zasady naczelne

1. Oktrojowana przez Cara Aleksandra I (faktyczny twórca – ks. Adam Jerzy Czartoryski) w dniu 27 listopada 1815 r. – Królestwo Polskie jako monarchia konstytucyjna

2. Realizowała postanowienia kongresu wiedeńskiego w zakresie odrębności ustrojowej Królestwa Polskiego (parlament, wojsko, aparat państwowy, prawo i sądownictwo) 3. Ustanawiała „wieczystą” unię personalną z Rosją – każdorazowo car Rosji był królem

Polski

4. Liberalny, lecz antydemokratyczny charakter – specjalny status ziem polskich w ramach Rosji

5. Formalnie podzielona na 7 tytułów i 165 artykułów, od 1825 r. został dodany przez

Aleksandra I jeden artykuł

(4)

Władza wykonawcza – król (car)

• „Rząd jest w osobie króla. Król sprawuje władzę wykonawczą w całej swojej rozciągłości” (art. 35).

• „osoba królewska jest święta i nietykalna” (art. 36).

• zwoływał zgromadzenia wyborcze, oraz mianował marszałków sejmików i zgromadzeń gminnych.

• zwoływał, odraczał i rozwiązywał sejmy zwyczajne i nadzwyczajne.

• powoływał ministrów, senatorów i wyższych urzędników

• miał prawo sankcji ustaw i uchwał sejmu.

• jako jedyny stan sejmujący dysponował inicjatywą ustawodawczą.

• dysponował prawem zawieszania ustaw sejmowych

• królowi przysługiwało prawo wypowiadania wojny oraz zawierania umów międzynarodowych

• król powoływał i odwoływał namiestnika.

• w wypadku nieobsadzenia urzędu namiestnika, król mógł powołać prezesa Rady Administracyjnej.

• sądy wyrokowały w imieniu monarchy.

(5)

Władza wykonawcza - namiestnik

• mógł być mianowany spośród członków Rodziny

Królewskiej lub obywateli Królestwa Polskiego, w tym osób naturalizowanych przez Króla

• przewodniczył Radzie Stanu pod nieobecność króla - kierował całością spraw publicznych w kraju

• podejmował decyzje w czasie posiedzeń Rady Administracyjnej jako jej kierownik

• wydawał decyzje, które wymagały kontrasygnaty odpowiedniego ministra

• przedstawiał królowi kandydatów na ministrów, kandydatów na senatorów i wyższych urzędników państwowych

• mianował pozostałych urzędników publicznych

• lista namiestników: Wasyl Łanskoj (1815), gen. Józef

Zajączek (1815-1826), od 1826 r. vacat

(6)

Władza wykonawcza - Rada Stanu

Podział na Radę Administracyjną i Zgromadzenie Ogólne Rady Stanu

Rada Administracyjna:

Radą Administracyjną kierował naczelnik. Składa się z pięciu ministrów Komisji Rządowych - (Wyznań Religijnych i Oświecenia Publicznego, Sprawiedliwości, Spraw Wewnętrznych i Policji, Przychodów i Skarbu, Wojny). Rada była dla naczelnika ciałem doradczym, wykonywała postanowienia królewskie, rozstrzygała sprawy przekraczające kompetencje jednego ministra oraz przygotowywała projekty dla Ogólnego Zgromadzenia Rady Stanu.

Rada Stanu:

Składała się z 5 ministrów resortowych, z 9 radców stanu zwyczajnych i radców stanu nadzwyczajnych, a także referendarzy stanu. Do kompetencji Rady Stanu należało: przygotowywanie projektów ustaw sejmowych i dekretów królewskich (do akceptacji przez króla), oddawanie pod sąd urzędników publicznych za przestępstwa urzędnicze, pełnienie funkcji sądu kompetencyjnego i administracyjnego, przyjmowanie corocznych sprawozdań z działalności komisji rządowych, przekazywanie królowi raportów o stanie kraju.

(7)

Władza ustawodawcza

Trzy stany sejmujące: król, Izba Poselska i Senat

1. Izba Poselska

Członków Izby Poselskiej wybierano na 6 lat (77 posłów szlacheckich z powiatów i 51 deputowanych z okręgów gminnych), przy założeniu, że co dwa lata odnawiano 1/3 składu izby, członkowie parlamentu uzyskali immunitet w sprawach karnych na czas trwania sejmu, czynne prawo wyborcze posiadali mężczyźni po ukończeniu 21 roku życia i mający prawa obywatelskie, cenzusy biernego prawa wyborczego - osoby umiejące pisać i czytać oraz opłacające znaczny podatek, brak praw wyborczych dla wojskowych w służbie czynnej.

Kompetencje: samodzielnie uchwalanie ustawy w zakresie spraw cywilnych, administracyjnych i sądowniczych, wydawanie aktów prawnych w sprawach podatkowych, systemu monetarnego oraz zaciągu do wojska na polecenie króla, kontrola nad rządem, możliwość składania petycji przez posłów.

2. Senat

Składał się z 9 biskupów, wojewodów i kasztelanów oraz rosyjskich książąt krwi cesarsko-królewskiej

Kompetencje: równorzędna pozycja z Izbą Poselską w kwestii ustawodawczej, przeprowadzanie rugów, kontrola ksiąg obywatelskich, pełnienie funkcji Sądu Sejmowego

Cytaty

Powiązane dokumenty

Aydınoğlu and İnan (2014) have developed a land registry and cadastral-based data model and have associated them with the Land Registry Cadastre Information

Przyglądający się temu Polacy posmutnieli, a papież rzekł do nich myśląc już o zamknięciu grobu: Taka jest, jak widzicie, wola Boska; mamy tu ciała dwóch

tematu, w tym ustalenie zasobu wiedzy dzieci na dany temat, formułowanie listy pytań, ustalenie sposobów realizacji projektu; II – Realizacja projektu, ze szczególnym

Każda prezentacja powinna zawierać stronę tytułową (Uczelnia, wydział, tytuł prezentacji, autor, miejsce i data) oraz część merytoryczną ze wstępem, podsumowaniem oraz..

Jest to zapis tekstu oraz kodów sterujących konkretnego modelu drukarki, co umożliwia druk naszej pracy w postaci wcześniej zaplanowanej nawet w przypadku, gdy mamy wyłącznie

Przy tej okazji trzeba przypomnieć orientalistom, a zwłaszcza arabistom, że język arabski jest nie tyl- ko językiem islamu, ale także językiem chrześcijan wschodnich i nie tylko

na powyższej podstawie zaprezentowano kilka ważnych spraw, które odzwierciedlają pewne trudności w relacjach kapłan a pieniądze: prezbiter żyje z eucharystii również

- Protisty zwierzęce = pierwotniaki - organizmy cudzożywne, prowadzące fogocytozę, posiadają narządy, umożliwiające ruch (wici, rzęski, nibynóżki).. rzęsistek