1. Wpływy materiałów bibliotecznych

Rodzaj zbiorów Liczba wpływów

2016 2017

Książki 222 734 wol. 215 061 wol. (- 7673) Zbiory nieelektroniczne 22 115 jedn. 19 563 jedn. (- 2552) Czasopisma oprawne 5517 wol. 5602 wol. (+ 85)

W 2017 roku w zachodniopomorskich bibliotekach zinwentaryzowano o prawie 8 tys.

książek mniej niż w roku poprzednim. Wpłynęło na to kilka czynników, między innymi mniejszy o około 2,5 tys. wol. zakup, prace wewnętrzne w bibliotekach związane z se-lekcją, ubytkowaniem i opracowaniem retrospektywnym zbiorów. Część książek, które nie były zakupione, a wpłynęły do bibliotek na przykład z darów, zostanie zinwentary-zowana w 2018 roku.

Czasopisma oprawne 279 634 283 536 (+ 3902)

Główną przyczyną zmniejszenia liczby książek były bieżące selekcje pozycji nieaktual-nych i nieczytanieaktual-nych, przeprowadzane w prawie wszystkich bibliotekach.

Dzięki systematycznemu uzupełnianiu zbiorów, udziałowi w Programie Wieloletnim Zakup nowości wydawniczych do bibliotek oraz możliwości korzystania przez użytkow-ników z internetu biblioteki baczniej przyglądają się swojej ofercie dla czytelużytkow-ników.

Usuwają przestarzałe lub dublujące się pozycje z księgozbiorów podręcznych i nieczy-tane książki z wypożyczalni. Sprzyja to pozyskiwaniu przestrzeni dla czytelników, na przykład na rekreacyjne kąciki z miejscami siedzącymi.

W 2017 roku 20 bibliotek nie usunęło ani jednej pozycji z księgozbioru. Wśród nich są 4 biblioteki z nowym księgozbiorem (utworzone nowe biblioteki) lub takie, w których przeprowadzono gruntowną selekcję w latach ubiegłych.

W 2017 roku na 100 mieszkańców województwa przypadały 364 (-14) woluminy książek.

3. Zakup książek

Biblioteki publiczne dokonywały zakupu książek ze środków finansowych organiza-tora (66,1% całości środków wydatkowanych na zakup), ze środków MKiDN (32,8%) oraz z innych źródeł, najczęściej ze środków finansowych starostwa powiatowego (1,1%).

Liczba zakupionych książek w wol. Środki na zakup w zł ogółem z dotacji Najniższe środki na zakup książek otrzymały biblioteki niebędące instytucjami kultury – w Rąbinie (zakupiono 38 wol.), Warnicach (88 wol.) i Bielicach (96 wol.). Znalazły się one też wśród placówek z najniższym w województwie wskaźnikiem zakupu nowości książkowych na 100 mieszkańców. Ich pełna lista obejmuje biblioteki w: Rąbinie (1), Szczecinie (KP, 2), Bielicach (3), Warnicach (3), Dolicach (3), Wałczu (PBP, 3).

Do 19 filii bibliotecznych nie zakupiono w 2017 roku ani jednej książki, między innymi w Wolinie (5 filii), Człopie (3), Barwicach (2). W 8 bibliotekach nie zakupiono książek w pojedynczych filiach.

W 2017 roku wskaźnik zakupu książek w województwie spadł o jeden punkt w stosunku do 2016 roku i wyniósł 8 wol. na 100 mieszkańców, co może wynikać ze zwiększonego zakupu e-booków i większych środków finansowych wydatkowanych na prenumeratę czasopism.

Najwyższy wskaźnik zakupu nowości uzyskały biblioteki w Mielnie (29 wol.), Świerznie (28 wol.), Baniach (24 wol.), gminie Darłowo (23 wol.), Międzyzdrojach (23 wol.), Biesiekierzu (21 wol.), Dziwnowie (21 wol.) i Ustroniu Morskim (20 wol.).

Na 85 bibliotek, które odpowiedziały na pytanie w sprawie oceny wysokości wkładu finansowego samorządów w zakup książek, 50 bibliotek utrzymuje, że środki te są na zadowalającym poziomie, a 35 uważa, że są za niskie.

W 2017 roku z programu MKiDN Zakup nowości wydawniczych dla bibliotek 105 bibliotek województwa zachodniopomorskiego otrzymało 1 096 260 zł (wydatkowano 1 092 237 zł).

4. Księgozbiór ubytkowany

Rodzaj księgozbioru Liczba ubytków w wol.

2016 2017

Ogółem 421 381 295 090

Książki 420 725 293 390

Czasopisma oprawne 656 1700

S

SPRAWOZDANIA W 2016 roku likwidacji uległo kilka filii bibliotecznych, w związku z tym w roku tym biblioteki wykazały znacznie więcej ubytków niż w 2017 roku.

Na dosyć dużą liczbę ubytków czasopism oprawnych wpływ miała duża selekcja czasopism dokonana w Pyrzyckiej Bibliotece Publicznej (placówka ubytkowała znaj-dujące się w złym stanie technicznym czasopisma otrzymane od miejscowego oddziału Biblioteki Pedagogicznej) oraz selekcja nieaktualnych tytułów czasopism zagranicznych znajdujących się w Książnicy Pomorskiej.

5. Zakup i prenumerata czasopism

W 2017 roku biblioteki województwa zachodniopomorskiego wydały 454,8 tys.

zł (+15,7 tys. zł) na prenumeratę czasopism. Był to pierwszy od wielu lat rok, kiedy biblioteki wydatkowały większe środki na zakup i prenumeratę czasopism niż w roku poprzednim. Pomimo dofinansowania Biblioteki Narodowej na zakup czasopism o tema-tyce kulturalnej, żadna z placówek nie zdecydowała się na ich kupno z dotacji MKiDN.

Niewiele też decydowało się na zakup zbiorów specjalnych. Dotacja wydatkowana była głównie na zakup książek w formie tradycyjnej.

Biblioteki dysponowały 12 192 (+142) tytułami czasopism pochodzącymi z prenu-meraty (2453 tytuły), egzemplarza obowiązkowego Książnicy Pomorskiej (znaczący wzrost) oraz z darów i wymiany.

Jak w latach poprzednich największą liczbę tytułów odnotowano w Książnicy Pomor-skiej, Koszalińskiej Bibliotece Publicznej, Miejskiej Bibliotece Publicznej w Szczecinie, Miejskiej Bibliotece Publicznej w Kołobrzegu oraz w bibliotekach w Choszcznie, Dębnie, Gryfinie, Nowogardzie i Świnoujściu. Stosunkowo dużą liczbę tytułów prenumerują też biblioteki w Będzinie, Drawsku Pomorskim, Goleniowie, Łobzie, Manowie, Polanowie, Sianowie i Stargardzie.

W 2017 roku w 22 (-3) gminach województwa zachodniopomorskiego biblioteki nie prenumerowały czasopism (Barlinek, Bierzwnik, Dobra w powiecie polickim, Dolice, Ińsko, Kobylanka, Krzęcin, Lipiany, Marianowo, Mieszkowice, Nowe Warpno, Ostrowi-ce, Przybiernów, Radowo Małe, Rąbino, Rewal, Rymań, Świdwin, Świerzno, Tychowo, Warnice, Wierzchowo). Jako przyczynę braku prenumeraty biblioteki podawały brak środków finansowych oraz brak zainteresowania ze strony czytelników.

Spośród wyżej wymienionych biblioteki w Barlinku, Dobrej, Ińsku, Kobylance, Ma-rianowie, Przybiernowie, Radowie Małym, Rąbinie, Rewalu, Rymaniu, Świerznie oraz w gminie Świdwin nie udostępniały żadnej prasy, nawet pochodzącej z darów.

6. Inne zbiory nieelektroniczne

W ciągu 2017 roku do bibliotek województwa zachodniopomorskiego wpłynęły 19 563 jedn. zbiorów nieelektronicznych (z tego zakupiono 5174 jedn. o wartości 145 117 zł).

Z dotacji MKiDN przeznaczono 16 860 zł na zakup zbiorów nieelektronicznych, głównie audiobooków. Na koniec 2017 roku ogółem zbiory nieelektroniczne liczyły 392 323 jedn.

(w tym 225 431 jedn. materiałów audiowizualnych i 83 179 audiobooków). W Książnicy Pomorskiej nadal przeprowadzana jest duża selekcja kaset „książki mówionej”.

Rodzaj zbiorów

nieelektronicznych Liczba wpływów w jedn.

2016 2017

ogółem w tym zakup ogółem w tym zakup

Ogółem 22 115 5641 19 563 5 174

w tym

audiowizu-alne 19 714 5519 6878 4937

w tym audiobooki 17 107 4136 4533 3818

Spośród 19 563 jedn. zbiorów nieelektronicznych, które wpłynęły do zachodniopo-morskich bibliotek, 13 354 jedn. zostały zinwentaryzowane w Książnicy Pomorskiej w Szczecinie. Były to głównie materiały, które wpłynęły do biblioteki w ramach eg-zemplarza obowiązkowego.

Rodzaj ubytkowanych zbiorów

nieelektronicznych Liczba ubytków w jedn.

2016 2017

Ogółem 24 175 11 266

w tym audiowizualne 23 297 9611

w tym audiobooki 949 332

Wydatki na zbiory biblioteczne

In document Bibliotekarz Zachodnio-Pomorski : biuletyn poświęcony sprawom bibliotek i czytelnictwa Pomorza Zachodniego. R.59, 2018 nr 1 (158) (Page 46-49)